|
|
 |
ก่อนที่ท่านจะอ่านต่อไป
กรุณากลับไปดูข้อมูลในแผนภาพข้างบนนี้อีกครั้งครับ
ที่เป็นเส้นกราฟขึ้นๆ ลงๆ เป็นราคาน้ำมันหน้าปั๊มและราคาน้ำมันดิบตลอด
7 ปีของประเทศสหรัฐอเมริกา ที่เป็นตัวอักษรไทยในแถบสีต่างๆ
เป็นการคำนวณของผมเพื่อให้อยู่ในหน่วยเดียวกัน คือบาทต่อลิตร
เราจะเห็นว่า เมื่อวันที่
20 และ 21 กุมภาพันธ์ ปีนี้
ในขณะที่ราคาน้ำมันดีเซลของสองประเทศเกือบเท่ากัน
แต่ราคาน้ำมันเบนซินในบ้านเราสูงกว่าบ้านเขาตั้งแต่ 9 ถึง 12
บาทต่อลิตร!
ถ้าเราไปถามผู้บริหารของบริษัทน้ำมันหรือนักการเมืองที่ดูแลเรื่องนี้ว่า
“ทำไมจึงเป็นเช่นนั้น”
เขาก็คงจะตอบแบบเดียวกับกรณีราคาก๊าซเอ็นจีวีแบบกำปั้นทุบดินว่า
“เป็นนโยบายภายในประเทศของเขา”
(หวังว่าท่านผู้อ่านคงจะจำได้นะครับ
เหตุเพิ่งเกิดเมื่อต้นปีมานี้เอง)
ไม่เพียงเท่านี้
ขณะที่ผมเริ่มเขียนบทความนี้ (16 มี.ค.) ราคาน้ำมันทุกชนิดในกรุงเทพฯ
ได้ขยับขึ้นไปอีกระดับหนึ่ง โดยที่แก๊สโซฮอลล์ 95 (หรืออี10)
ได้อยู่ที่ 40.23 บาทแล้ว
สูงกว่าเมื่อสามสัปดาห์ก่อนเกือบสามบาทราคาน้ำมันที่สูงขึ้นได้ทำให้ราคาสินค้าแพงขึ้นเป็นลูกโซ่
จนสร้างความเดือดร้อนให้กับประชาชนจำนวนมาก
ถ้าคิดในด้านของรายจ่าย
ในบ้านเราราคาน้ำมันหนึ่งลิตรพอๆ
กับราคาข้าวแกงหนึ่งจานหรืออาหารกลางวันหนึ่งมื้อสำหรับคนชั้นกลาง
แต่ถ้าคนในสหรัฐอเมริกาซื้อแซนด์วิชเพื่อเป็นอาหารกลางวันจะต้องใช้เงิน
3 ถึง 4 เท่าของบ้านเรา ถ้าคิดในด้านของรายได้
ค่าแรงขั้นต่ำของคนไทยตลอดทั้งวันจะพอๆ
กับค่าแรงขั้นต่ำของคนอเมริกันเพียงไม่ถึงสองชั่วโมงเท่านั้น
ถ้าคิดทั้งสองด้านคือรายรับและรายจ่ายพร้อมกัน เราจะพบว่า
ราคาน้ำมันในบ้านเราแพงกว่าในสหรัฐฯ หลายเท่าตัว
คราวนี้ไม่ต้องไปถามนักการเมืองและพ่อค้าอีกนะครับ
เพราะคำตอบที่ได้จะยิ่งทำให้เราเจ็บใจมากขึ้นไปอีก
ทีนี้มาเปรียบเทียบสภาพระหว่างอดีตกับปัจจุบันในภาพรวมของคนไทยดูบ้าง
ปัจจุบันโดยเฉลี่ยคนไทยใช้จ่ายเรื่องพลังงานซึ่งรวมถึงค่าน้ำมัน
ไฟฟ้าและก๊าซฯ คิดเป็นร้อยละ 19
ของรายได้ที่คนในประเทศนี้ทั้งหมดหามาได้ นั่นแปลว่าทุกๆ 100 บาท
เราจ่ายเป็นค่าพลังงานซึ่งรวมอยู่ในค่าขนส่งสินค้าที่เราบริโภคด้วยแล้วถึง
19 บาท ถ้าย้อนหลังไปเพียง 25 ปีที่แล้ว
เราได้จ่ายในหมวดพลังงานไปเพียง 6 บาทเท่านั้น
นั่นหมายความว่า
ยิ่งเราเดินตามทิศทางการพัฒนาประเทศที่นักการเมืองกำหนด
ได้ทำให้คุณภาพชีวิตของคนไทยโดยเฉลี่ยยิ่งอัตคัดขัดสนมากขึ้นทุกวัน
เพราะว่าเงินหมวดค่าอาหาร ที่อยู่อาศัย เงินออม ฯลฯ
ของเราต้องลดลงไปมากเมื่อเทียบกับอดีตที่ไม่ไกลนัก
แล้วในอนาคตจะสาหัสกว่านี้ไหม?
ส่วนที่เหลือของบทความนี้ผมจะขอกล่าวถึงความรับผิดชอบในการเปิดเผย
และนำเสนอข้อมูลที่โปร่งใสเข้าใจง่ายของสาธารณะ
ผมตั้งชื่อบทความนี้ว่า
“ยั่วอารมณ์”
ก็เพราะคาดหวังว่าถ้าคนไทยได้รับทราบความจริงว่าตนเองในฐานะประชาชนได้ถูกคนของรัฐและนักการเมืองที่สมคบกันเอารัดเอาเปรียบตนแล้ว
จะเกิดอารมณ์ไม่พอใจแล้วลุกขึ้นมาค้นหาความจริง เผยแพร่ความจริง
(ที่ตนค้นพบแล้ว)
รวมถึงการลุกขึ้นมาเปลี่ยนแปลงสังคมเหมือนกับในหลายประเทศที่เกิดขึ้นแล้วเพราะทนไม่ไหวกับอาหารขาดแคลนและราคาสูงมากรวมถึงการฉ้อฉลในอีกหลายเรื่อง
ผมคงไม่ได้หวังมากเกินไปหรอกนะ ไม่ช้าก็เร็ว
ธรรมย่อมชนะอธรรมอย่างแน่นอน
ในเรื่องการเปิดเผยและนำเสนอข้อมูล
ผมเชื่อว่าหลายท่านคงมีประสบการณ์ตรง
คือรู้สึกว่าเมื่อราคาน้ำมันดิบในตลาดโลกลดราคา
แต่ราคาน้ำมันในปั๊มของประเทศเรากลับไม่ลดลงตามหรือลดลงในสัดส่วนที่น้อยกว่า
แต่ในทางตรงกันข้ามเมื่อน้ำมันดิบในตลาดโลกเพิ่มขึ้น
ราคาในบ้านเรากลับเพิ่มขึ้นในทันที
ราคาน้ำมันดิบที่เขาประกาศก็อยู่ในรูปของดอลลาร์ต่อบาร์เรล
ผมเชื่อว่าคงไม่มีใครเลยที่จะสามารถแปลงกลับมาเป็นบาทต่อลิตรได้ในทันที
ในขณะที่ของสหรัฐอเมริกาเขาแปลงมาเป็นต่อ “แกลลอนสหรัฐฯ”
ซึ่งไม่เท่ากับแกลลอนที่สากลใช้กัน
ทั้งนี้เพื่อให้ต่อความเข้าใจของประชาชน
ถ้าถามว่าการนำเสนอราคาน้ำมันหน้าปั๊มเปรียบเทียบกับราคาน้ำมันดิบเป็นเส้นกราฟในช่วงเวลานานเป็นปีนั้นดีอย่างไร
ตอบว่าจะทำให้คนดูสามารถ (1) เข้าใจได้ง่าย
เห็นการขึ้นลงตามฤดูกาลของตลาดโลก (2) รู้ค่าการตลาด ค่าการกลั่น
และภาษี (นำมาหักลบกัน ในภาพขวามือมีตัวเลขร้อยละเรียบร้อยแล้ว) และ
(3) เห็นการขึ้นลงของราคาว่าผิดปกติหรือไม่ เช่น เมื่อราคาน้ำมันดิบลง
แต่ราคาน้ำมันหน้าปั๊มกลับขึ้นสวนทาง (โปรดกลับไปดูกราฟอีกครั้ง
ที่ผมใส่เครื่องหมาย? ไว้ในช่วงเดือนพฤษภาคมปี 50
เพราะสงสัยว่าทำไมราคาเบนซินจึงเพิ่มขึ้นมากกว่า)
ถ้าเราอยากรู้ว่าเกิดอะไรขึ้นเราก็สามารถค้นคว้าหาสาเหตุต่อไปได้
การนำเสนอข้อมูลในบ้านเรา
รู้สึกได้เลยว่าเหมือนกับ “ตั้งใจไม่ให้ใครรู้เรื่อง”
ครั้นจำเป็นต้องค้นคว้าจริงๆ นอกจากจะทำให้เสียเวลานานมากแล้ว
ยังมีข้อมูลไม่ครบถ้วนอีกด้วย
ผมเคยเขียนถึงหลักการว่าด้วยความรับผิดชอบ (accountability)
ขององค์กรใดๆ ก็ตาม ว่าต้องประกอบด้วย 4 ข้อ โดยที่ 2 ข้อคือ
(1) มีความโปร่งใสทุกขั้นตอนในการทำงาน และ
(2) มีการตอบสนองต่อคำร้องเรียน
เราจะเห็นว่ากิจการพลังงานในบ้านเราที่มีมูลค่าเกือบ 2
ล้านล้านบาทนั้นมีปัญหาในสองข้อนี้มาตลอด
ไม่เปิดเผยต้นทุนในแต่ละขั้นตอน
แต่เปิดเผยผลกำไรมหาศาลเพื่อยั่วนักลงทุนในตลาดหุ้น
แต่เมื่อประชาชนร้องเรียนก็ตอบแบบกำปั้นทุบดินหรือเลี่ยงไม่ตอบ เช่น
กรณีที่ศาลสั่งให้คืนท่อก๊าซที่สร้างก่อนการแปรรูป ปตท. เป็นต้น
นักวิชาการสองท่านที่ได้ติดตามผลงานของน้าหมู พงษ์เทพ กระโดนชำนาญ
ศิลปินเพลงเพื่อชีวิตแบบ “แฟนพันธุ์แท้”
ได้เล่าผ่านรายการวิทยุแห่งหนึ่งว่า ในเนื้อร้องของเพลง
“คนกับหมา” ที่มีเนื้อร้องตอนหนึ่งว่า
“ชีวิตฉันมีแต่หมานำ
ฉันเดินก้าวตามตามหมาเดิน” นั้น จริงๆ
แล้วน้าหมูต้องการจะให้กระทบซิ่งไปถึงนักการเมืองนั่นเอง เป็นไงครับ!
เรื่องราวที่ผมยกมาทั้งหมดกับข้อสรุปในตอนท้ายนี้พอ
“เกิดอารมณ์” ไหมครับ?
จาก
http://www.manager.co.th/Daily/ViewNews.aspx?NewsID=9550000034820
|