มีผู้นำทำนองแขกมอญบางขุนพรหมไปดัดแปลงเป็นทำนองเพลงไทยสากลหลายเพลง แต่ที่ตั้งชื่อบ่งชี้ว่านำทำนองมาจากเพลงแขกมอญบางขุนพรหมมี ๒ เพลง คือเพลง “พรพรหม” และเพลง “พรหมบุปผา”
เพลงแขกมอญบางขุนพรหม
เพลงแขกมอญบางขุนพรหมเป็นเพลงไทยเดิมสำเนียงแขกปนมอญ ซึ่งแต่ดั้งเดิมมีเพลงแขกมอญและเพลงแขกมอญบางช้าง ๒ ชั้น ทำนองเก่ามาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา เมื่อถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ตอนกลางจึงเกิดเพลงแขกมอญบางขุนพรหมขึ้นอีกเพลงหนึ่ง
แขกมอญบางขุนพรหมเป็นเพลงเถา (ประกอบด้วยเพลงอัตราจังหวะ ๓ ชั้น (ช้า) ๒ ชั้น (ปานกลาง) และชั้นเดียว (เร็ว) บรรเลงติดต่อกันตามลำดับ) สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธ์ กรมพระนครสวรรค์วรพินิตทรงพระนิพนธ์เพลงแขกมอญบางขุนพรหมขึ้นจากเพลงมอญเก่าอัตราจังหวะสองชั้นชื่อเพลงมอญตัดแตง เมื่อ พ.ศ. ๒๔๕๓ ตั้งชื่อว่า “แขกมอญบางขุนพรหม” เพราะแต่งตามตามแบบแผนของเพลงแขกมอญ คือ เพลงมี ๓ ท่อน ทำนองของเพลงต้องสอดแทรกสำเนียงมอญ และในจังหวะสุดท้ายของแต่ละท่อนต้องมีทำนองซ้ำกัน ส่วน “บางขุนพรหม” เป็นวังที่ประทับของพระองค์ แต่ตามประวัติมีว่าทรงแต่งเพลงนี้ที่พระราชวังบ้านปืน จังหวัดเพชรบุรี
-
ทำนองเพลงแขกมอญบางขุนพรหมเถา ดูโน้ตได้จาก http://www.noomlamoon.com/index.php?option=com_content&view=article&id=159&Itemid=126
-
ฟังเพลงมอญตัดแตง ๒ ชั้น ที่มาของเพลงแขกมอญบางขุนพรหม (บรรเลงด้วยวงปี่พาทย์มอญ) http://musicthai.patakorn.com/?p=297
-
ฟังทำนองเพลงแขกมอญบางขุนพรหมเถา บรรเลงด้วยวงมโหรี (อัตรา ๒ ชั้นเริ่มประมาณนาทีที่ ๖.๒๔ ส่วนอัตราชั้นเดียวเริ่มประมาณนาทีที่ ๙.๐๕) http://www.4shared.com/audio/xlk4GDPq/_online.htm
-
ฟังเพลงแขกมอญบางขุนพรหม ๒ ชั้น ไทยผสมสากล http://www.4shared.com/audio/mLRaxBGX/___online.htm
-
ฟังเพลงแขกมอญบางขุนพรหม ๒ ชั้นบรรเลงแบบสากล http://www.4shared.com/audio/d23VRUzL/02___Khaek_Mon_Bang_Khun_Prom_.htm
บทร้องเพลงแขกมอญบางขุนพรหมเถา อัตรา ๓ ชั้นและ ๒ ชั้นมาจากเสภาเรื่องขุนช้างขุนแผน ส่วนอัตราชั้นเดียวแต่งขึ้นภายหลัง
๓ ชั้น
พลายงามความอาลัยใจละเหี่ย ฟังเมียไม่กลั้นน้ำตาได้
พี่นี้เหลือที่จะห่วงใย พี่จะไปบอกพ่อให้ขอน้อง
ถึงกระไรให้ขอพอได้หมั้น ป้องกันมิให้ใครเกี่ยวข้อง
ถ้าหากว่าบิดาไม่ปรองดอง ถึงจะต้องฟันคอไม่ขอไป
๒ ชั้น
อย่าวิตกหมกไหม้เลยน้องแก้ว ไปแล้วพี่หาลืมปลื้มจิตไม่
จงจำคำสัตย์ของพี่ไว้ เสร็จศึกเมื่อไรจะรีบมา
อย่าร้องไห้ไปนักเลยน้องพี่ พรุ่งนี้ใครเห็นจะผิดหน้า
ว่าพลางทางช่างเช็ดน้ำตา แล้วจูบซ้ายย้ายขวาจะลาจร
ชั้นเดียว
ขับลำบรรเลงเป็นเพลงเถา เพลงมอญเก่าฟังเสนาะเพราะหนักหนา
ชื่อแขกมอญบางขุนพรหมนามสมญา ฉันได้มาจากวังบางขุนพรหม
-
ฟังครูเหนี่ยว ดุริยพันธ์ ขับร้องเพลงแขกมอญบางขุนพรหมเถา (เพลงนี้เก่ามาก น่าจะบันทึกเสียงเมื่อประมาณ ๖๐ ปีที่แล้ว) http://www.4shared.com/audio/1w0I8eOo/___online.htm
-
ฟังเพลงแขกมอญบางขุนพรหมเถาอีกเนื้อร้องหนึ่ง ซึ่งมีความไพเราะในการบรรเลงและขับร้องแบบไทยเดิม http://www.4shared.com/audio/mKesgfrn/__online.htm
