สรุปการฝึกประสบการณ์วิชาชีพ
จัดทำโดย นายอรรถพล อุตระหงษ์ รหัส 481741145
โปรแกรมวิชาชีววิทยาประยุกต์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร
สถานที่ฝึกประสบการณ์วิชาชีพ องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ
ส่วนงาน พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติวิทยา
แผนก กองวิชาการ แผนกพืช
ที่ตั้ง เทคโนธานี ตำบลคลองห้า อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี
พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติวิทยา
- เป็นแหล่งรวบรวมข้อมูลและวัสดุตัวอย่างอ้างอิงทางธรรมชาติวิทยาของประเทศไทยและประเทศใกล้เคียง
- จัดแสดงนิทรรศการทางด้านธรรมชาติวิทยา ด้วยการนำเสนอแนวใหม่ที่ทันสมัย
การอัดตัวอย่าง
อุปกรณ์
1.กระดาษหนังสือพิมพ์ (ดึงเป็นคู่ๆไว้)
2.กระดาษลูกฟูก (เล็กกว่าแผงอัดเล็กน้อย)
3.เชือกผ้าหรือเชือกฟางไว้มัดแผง
4.แผงอัด (ทำจากไม้ไผ่หรือไม้อัด)
5.ฟองน้ำ (ขนาดเท่ากับกระดาษลูกฟูก)
6.ดินสอ, คัตเตอร์, กรรไกร
7.Tag (ไว้เขียนหมายเลขหรือโน๊ต)
วิธีการอัดตัวอย่าง
1.วางกระดาษลูกฟูกบนแผงอัดอันแรก
2.วางกระดาษหนังสือพิมพ์
3.วางตัวอย่างที่เก็บมาลงบนกระดาษหนังสือพิมพ์ จัดวางตำแหน่งของตัวอย่างให้เหมาะสม ไม่ให้ส่วนใดส่วนหนึ่งโผล่พ้นออกมานอกกระดาษเพราะจะทำให้ตัวอย่างหักได้ ควรคลี่ใบออกระวังอย่าให้ม้วนงอ หรือมีการซ้อนทับกันมากเกินไป
4.วางทับด้วยกระดาษลูกฟูก แล้วทำเช่นเดิมต่อไปเรื่อยๆอย่าให้หนามากเกินไปจะทำให้แห้งช้า
5.เสร็จแล้วปิดทับด้วยแผงอัดอีกอัน มัดด้วยเชือกให้เเน่น
6.นำไปตากแดด หมั่นเปลี่ยนกระดาษหนังสือพิมพ์ทุก 2-3 วันแรก กรณีที่นำไปอบ ให้อบที่อุณหภูมิ 70 องศาเซลเซียส ใน 2 วันแรก แล้วลดเหลือ 50 องศาเซลเซียส ใน 2-3 วันหลัง ในฤดูหนาวให้อบที่อุณหภูมิ 65 องศาเซลเซียส
7.ก่อนเก็บตัวอย่างพืชที่อัดเสร็จแล้ว ลงกล่องเก็บตัวอย่าง ควรแกะออกจากแผงอัดแล้วนำมาผึ่ง ประมาณ 1-2 สัปดาห์
ลักษณะของการอัดพืชในแต่ละชนิด
1.ไม้ต้น
- หากตัวอย่างมีขนาดใบที่ใหญ่มากเกินไปให้พับเข้าห้ามตัดเด็ดขาด
- หากตัวอย่างมีผลติดมาด้วยให้ใช้ฟองน้ำรองทั้งด้านล่างและด้านบน ของกระดาษหนังสือพิมพ์ เพื่อให้เรียบเวลาทับ จากนั้นวางทับด้วยกระดาษลูกฟูก
2. หญ้าหรือกก
- ส่วนใหญ่จะเก็บมาพร้อมราก ควรล้างดินหรือโคลนออกก่อน
- การวางตัวอย่างในตอนอัด เนื่องจากตัวอย่างมีความยาวเกินกระดาษหนังสือพิมพ์จะใช้วิธีพับตัวอย่างเป็นรูปฟันปลา
- หันส่วนที่เป็นดอกเข้าด้านในของกระดาษ เพื่อกันไม่ให้ตัวอย่างเด้งออกมานอกกระดาษ
3. ไม้เลื้อย
- ตัวอย่างอาจมีความยาวเกิน 30 เมตร อาจจัดวางเป็นรูปฟันปลาเหมือนกับหญ้า หรือขดเป็นวงก็ได้
4. ไผ่
- ควรติด Tag ทุกชิ้น เพราะไผ่แต่ละชนิด ทั้งกาบ, ใบ, ดอก,หน่อ จำแนกได้ยาก
- หากกาบไผ่มีขนาดใหญ่มากให้พับ
- หากกิ่งของดอกไผ่ยาวเกิน 30 ซม. เวลาวางอัดให้วางเป็นรูปฟันปลา
การมัดแผงอัดตัวอย่าง
1.เชือกผ้า ให้มัดแนวขวาง และผูกเป็นเงื่อนกระตุก จะได้ง่ายต่อการแกะ
2.เชือกฟาง ให้มัดเป็นรูปฟันปลา และผูกเป็นเงื่อนกระตุก
การอาบน้ำยา
อุปกรณ์
1. แผงอัดพร้อมเชือก, กระดาษลูกฟูก, กระดาษหนังสือพิมพ์ และฟองน้ำ คล้ายกับขั้นตอนในการอัด
2. ถุงมือ, ปากคีบ ,บิกเกอร์, แปรงทาสี, ถาดใส่น้ำยา
น้ำยาที่ใช้ใส่
1.เชลไดร์ท 200 ml.
2.alcohol 95% 200 ml.
3.น้ำ 600 ml.
วิธีการอาบน้ำยา
1.วางตัวอย่างเรียงซ้อนเหมือนขั้นตอนการอัดตัวอย่าง
2.หากตัวอย่างเป็นประเภทที่มีดอกหลุดร่วงง่าย ให้ใช้แปรงทาสีจุ่มน้ำยามาทาที่ชิ้นตัวอย่าง
3.หากตัวอย่างมีความหนาให้แช่ที่น้ำยาประมาณ 2-5 นาที
4.เมื่อตัวอย่างแห้งให้แกะออกจากแผง มัดด้วยเชือกฟาง แล้วนำมาผึ่งอีกประมาณ 1-2 สัปดาห์ ก่อนเก็บลงกล่อง
การเย็บตัวอย่าง
อุปกรณ์
1.กระดาษเย็บตัวอย่างพร้อมปก
2.ด้าย, เข็ม, กรรไกร, กาว, ดินสอ
3.Tag
วิธีการเย็บ
1.วางตัวอย่างลงบนกระดาษเย็บและจัดตำแหน่งให้เหมาะสม ให้เย็บด้ายเป็นเส้นคู่ ผ่านจุดเดิม 2 รอบ ใช้ด้ายเส้นเดียว หากเป็นตำแหน่งที่กิ่งมีลักษณะหนาและใหญ่ให้เย็บแนวตรง หากเป็นตำแหน่งที่กิ่งมีลักษณะบางและเล็กให้เย็บแนวเฉียง
2.หากตัวอย่างมีใบขนาดใหญ่ และหนาให้เย็บตรงบริเวณเส้นกลางใบด้วย โดยเย็บแนวเฉียงเส้นเดียว
3.เขียนหมายเลขบน Tag ติดไว้ที่ตัวอย่าง
4.หากมีผล, ดอก และใบหลุดร่วง ให้นำมาใส่ซองใส่ตัวอย่างสีน้ำตาล ที่พับไว้
5.เขียนหมาเลขของตัวอย่างที่หน้าปกและหน้าซองสีน้ำตาล
ลักษณะการเย็บตัวอย่างแบบต่างๆ
1.ไม้ต้น
- หากตัวอย่างมีขนาดใบที่ใหญ่มากเกินไปให้พับเข้าห้ามตัดเด็ดขาด
- หากตัวอย่างมีผลติดมาด้วยให้ใช้ฟองน้ำรองทั้งด้านล่างและด้านบน ของกระดาษหนังสือพิมพ์ เพื่อให้เรียบเวลาทับ จากนั้นวางทับด้วยกระดาษลูกฟูก
2. หญ้าหรือกก
- ส่วนใหญ่จะเก็บมาพร้อมราก ควรล้างดินหรือโคลนออกก่อน
- การวางตัวอย่างในตอนอัด เนื่องจากตัวอย่างมีความยาวเกินกระดาษหนังสือพิมพ์จะใช้วิธีพับตัวอย่างเป็นรูปฟันปลา
- หันส่วนที่เป็นดอกเข้าด้านในของกระดาษ เพื่อกันไม่ให้ตัวอย่างเด้งออกมานอกกระดาษ
3. ไม้เลื้อย
- ตัวอย่างอาจมีความยาวเกิน 30 เมตร อาจจัดวางเป็นรูปฟันปลาเหมือนกับหญ้า หรือขดเป็นวงก็ได้
4. ไผ่
- ควรติด Tag ทุกชิ้น เพราะไผ่แต่ละชนิด ทั้งกาบ, ใบ, ดอก,หน่อ จำแนกได้ยาก
- หากกาบไผ่มีขนาดใหญ่มากให้พับ
- หากกิ่งของดอกไผ่ยาวเกิน 30 ซม. เวลาวางอัดให้วางเป็นรูปฟันปลา
การมัดแผงอัดตัวอย่าง
1.เชือกผ้า ให้มัดแนวขวาง และผูกเป็นเงื่อนกระตุก จะได้ง่ายต่อการแกะ
2.เชือกฟาง ให้มัดเป็นรูปฟันปลา และผูกเป็นเงื่อนกระตุก