แผนการจัดการเรียนรู้ ม.3

แผนการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่ 2

กลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษา

รายวิชา สุขศึกษา รหัส พ 33101 ช่วงชั้นที่ 3 ชั้นปีที่ 3

หน่วยการเรียนรู้ พัฒนาตนให้สมวัย

เรื่อง แนวทางในการปฏิบัติตนให้เหมาะสมกับวัย เวลา 50 นาที

ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2553 ชื่อผู้สอน

สาระที่ 1 การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์

มาตรฐานกลุ่มสาระที่ 1.1 เข้าใจธรรมชาติของการเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์

มาตรฐานการเรียนรู้ช่วงชั้น เปรียบเทียบการเปลี่ยนแปลงทางด้านร่างกาย จิตใจ อารมณ์ สังคมและสติปัญญาของแต่ละช่วงวัย

มาตรฐานด้านผู้เรียน ข้อที่ 4 ผู้เรียนมีความสามารถในการคิด วิเคราะห์ คิดสังเคราะห์ มีวิจารณญาณ มีความคิดสร้างสรรค์ คิดไตร่ตรอง และมีวิสัยทัศน์

ตัวบ่งชี้ 4.1 สามารถคิดวิเคราะห์ สังเคราะห์ สรุปความคิดรวบยอด คิดอย่างเป็นระบบ และมีการคิดแบบองค์รวม

ตัวบ่งชี้ 4.2 สามารถคาดการณ์ กำหนดเป้าหมาย และแนวทางการตัดสินใจได้

ตัวบ่งชี้ 4.3 ประเมินและเลือกแนวทางการตัดสินใจและแก้ปัญหาได้อย่างมีสติ

ผลการเรียนรู้ที่คาดหวัง

รู้จักและเข้าใจตนเอง สามารถปฏิบัติตนได้เหมาะสมกับวัย

1.ความคิดรวบยอด

การเจริญเติบโตของวัยรุ่นเป็นความสำคัญในช่วงหนึ่งของชีวิต เพราะอยู่ระหว่างการเป็นเด็กกับผู้ใหญ่ จึงเป็นช่วงระยะของการเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ สังคม และสติปัญญาและนำไปสู่การพัฒนาตนให้เจริญเติบโตสมวัยอย่างมีคุณค่า

2.จุดประสงค์การเรียนรู้

นักเรียนสามารถบอกแนวทางในการพัฒนาตนเองให้เจริญเติบโตสมวัยได้อย่างถูกต้อง (K)
นักเรียนเห็นความสำคัญของการพัฒนาตนเองให้เจริญเติบโตสมวัย (A)
นักเรียนเข้าใจตนเองและปฏิบัติตนให้เป็นที่ยอมรับของบุคคลในสังคมได้อย่างเหมาะสม (P)

3.สาระสำคัญ

การพัฒนาตนให้เติบโตสมวัย

การพัฒนาตน หมายถึง การเปลี่ยนแปลงตนไปในทางที่ดีขึ้น เป็นการทำให้ชีวิตมีความเจริญก้าวหน้า ประสบความสำเร็จ และมีความสุขได้ในที่สุด การพัฒนาตนเองให้เติบโตสมวัยนั้นเป็นการพัฒนาการตนเองในทุกๆด้าน ให้เหมาะสมกับวัยของตน ซึ่งปกติทุกคนก็จะพัฒนาตนเองไปตามอายุของตน แต่ถ้าได้มีการศึกษาและปฏิบัติตนโดยไม่ปล่อยให้เป็นไปตามธรรมชาติก็จะทำให้การพัฒนาตนเป็นไปอย่างมีคุณภาพและประสิทธิภาพ

ปัจจัยที่มีผลต่อการพัฒนาตน

1. การรู้จักและเข้าใจตนเองอย่างถูกต้อง

การรู้จักและเข้าใจตนเองจะต้องรู้ว่าเรามีข้อดีและข้อเสียอย่างไร เป็นคนเช่นไร มีอุปนิสัยใจคออย่างไร มีความถนัดอะไร มีศักยภาพเพียงใด ซึ่งเรื่องเหล่านี้ตนเองจะต้องรู้ตัวดีถ้าหากเรารู้จักตนเองดีแล้วและรู้จักพัฒนาตนเอง ไปในทางที่เหมาะสม ก็จะประสบความสำเร็จ

2. การยอมรับในความบกพร่องของตนเอง

บุคคลจะต้องรู้จักยอมรับในความบกพร่องของตนเองว่า เรามีอะไรที่บกพร่องและควรพัฒนา เพื่อที่จะทำให้ชีวิตของตนเปลี่ยนแปลงในทางที่ดีขึ้น บุคคลที่ไม่ยอมรับข้อบกพร่องของตนเอง หรือมองไม่เห็นข้อบกพร่องของตนเองหรือไม่ยอมแก้ไขข้อบกพร่องนั้นๆ บุคคลลักษณะดังกล่าวจะทำให้ตนเองเกิดความล้มเหลวในชีวิตในด้านชีวิตครอบครัว ตลอดจนหน้าที่การงานในทุกๆเรื่อง

3. การรู้จักและเข้าใจผู้อื่นและยอมรับผู้อื่น

การรู้จักและเข้าใจผู้อื่นเป็นสำคัญเมื่อรู้เขาก็ต้องยอมรับในความเป็นตัวของเขาด้วย และทำให้เราปรับตัวเข้ากับเขาได้ดี และเป็นปัจจัยสำคัญอย่างหนึ่งในการพัฒนาตนเอง หากไม่สามารถปรับตัวเองให้เข้ากับผู้อื่นหรือยอมรับผู้อื่นได้ย่อมจะทำให้มิตรภาพระหว่างกันลดลงได้

ความสำคัญของการรู้จักตนเองกับการพัฒนาตน

การรู้จักตนเอง เป็นปัจจัยพื้นฐานที่สำคัญที่จะทำให้การพัฒนาตนของบุคคลประสบความสำเร็จ
การรู้จักตนเองอย่างถูกต้องจะช่วยให้บุคคลวางแผนในการดำเนินชีวิตได้อย่างเหมาะสมและสอดคล้องกับความสามารถ ความสนใจ และความต้องการของตนเอง
การรู้จักตนเองดีจะช่วยให้บุคคลมีความสัมพันธ์ที่ดีกับผู้อื่น
การรู้จักตนเองช่วยให้เข้าใจการเปลี่ยนแปลงในชีวิตที่เกิดขึ้นและยอมรับในการเปลี่ยนแปลงนั้นได้ดี
1. การรู้จักตนเองจะทำให้ปรับตัวได้ดี และจะช่วยให้ชีวิตมีความสุข

การศึกษาวิเคราะห์ตนเอง

1. ศึกษาสภาพด้านร่างกาย ในเรื่องดังต่อไปนี้

1.1 รูปร่างหน้าตา

1.2 บุคลิกภาพ

1.3 ภาวะสุขภาพ

2. การศึกษาระดับสติปัญญา ความรู้ ความสามารถของตนเอง

บุคคลควรศึกษาถึงความสามารถทางสติปัญญาของตนเองว่าเป็นอย่างไร มีจุดเด่น จุดด้อยทางด้านใด เช่น เด่นทางภาษา ด้อยทางการคิดคำนวณ ความรู้ ความสามารถของแต่ละคนสามารถพัฒนาได้โดยเฉพาะด้านที่มีความถนัด ควรได้รับการส่งเสริม และพัฒนาให้เจริญก้าวหน้ายิ่งขึ้น

3. การศึกษาสภาพจิตใจและอารมณ์

สภาพของจิตใจและอารมณ์จะส่งผลกระทบต่อสภาพทางร่างกายและสังคมได้ ดังนั้นต้องศึกษาสภาพจิตใจ และอารมณ์ของตนเองว่าเป็นคนมีสภาพจิตใจและอารมณ์ของตนเองว่าเป็นคนมีสภาพจิตใจและอารมณ์เป็นอย่างไรถ้าพบว่ามีส่วนบกพร่อง เช่น หงุดหงิด โกรธง่าย อารมณ์ร้อน ก็ควรปรับปรุงให้ดีขึ้นแต่ถ้ามีส่วนดีอยู่บ้างก็คงสภาพนั้นไว้เพื่อพัฒนาการที่สมวัยของตนเองในด้านจิตใจ อารมณ์

4. การศึกษาสภาพสังคม

สภาพสังคมก็มีผลกระทบต่อสภาพจิตใจและอารมณ์ สภาพร่างกายและสติปัญญาด้วยเหมือนกัน การศึกษาสภาพสังคมอาจศึกษาในเรื่องความสัมพันธ์กับครอบครัวเพื่อนหรือสังคมทั่วไปถ้าสามารถปรับปรุงได้ ก็ควรแก้ไขเพื่อพัฒนาการที่สมวัยของตนเองในด้านสังคม

5. การศึกษาความสนใจ ความต้องการ ความชอบ และนิสัยของตนเอง

บุคคลควรทำความเข้าใจกับตนเองว่ามีความสนใจ มีความต้องการมีความชอบอะไร มีนิสัยของตนเองเป็นอย่างไรเพื่อจะได้วางแนวทางในการพัฒนาให้เหมาะสมกับตนเองอย่างไร

คุณค่าของการปฏิบัติตน และพัฒนาตนให้เจริญเติบโตสมวัย

1. ผลต่อตนเอง ทำให้ตนเองมีพัฒนาการที่สมวัย ไม่ก่อให้เกิดปัญหาอันเนื่องมาจากการประพฤติปฏิบัติของตนเอง

2. ผลต่อครอบครัว ทำให้สมาชิกในครอบครัว เกิดความสบายใจ ครอบครัวอยู่ด้วยกันอย่างมีความสุขเพราะลูกไม่นำปัญหามาให้

3. ผลต่อสังคม สังคมไม่เกิดปัญหาเพราะคนในสังคมมีการปฏิบัติตัวที่ดี

4. ผลต่อประเทศชาติ ประเทศไม่ต้องเสียงบประมาณในการนำเงินมาพัฒนาคนในชาติ เพราะทุกคนรู้จักหน้าที่ของตน และปฏิบัติตามหน้าที่

4.กิจกรรมการเรียนรู้

ขั้นนำ

ทักทายนักเรียน
นักเรียนเล่นเกมฝึกสติ โดยครูเล่าเรื่องให้นักเรียนฟังหลังจากฟังเรื่องเล่าเสร็จแล้ว ครูจะมีคำถามเพื่อตรวจสอบว่านักเรียนมีความตั้งใจฟังมากน้อยเพียงใด

(เรื่องที่ 1: เย็นวันนี้คุณยายมอบหมายให้น้องอั้ม ไปตลาดคำเที่ยง น้องอั้ม เดินผ่านร้านขายดอกไม้ร้านหนึ่ง เธอซื้อดอกกุหลาบสีแดงมา 10 กระถาง เดินไปอีกร้านหนึ่งเห็นดอก กรรณิการ์เลยซื้อมาอีก 5กระถาง เดินต่อมานึกขึ้นได้ว่าอยากได้กล้วยไม้ เลยเดินกลับไปที่ร้านขายดอกไม้ร้านเดิมเพื่อจะซื้อกล้วยไม้อีก 2 กระถาง ครูถามนักเรียนว่า 1) น้องอั้ม ซื้อดอกไม้กี่อย่าง: 3 อย่าง 2) น้องอั้มซื้อดอกไม้รวมกันแล้วได้ทั้งหมดกี่กระถาง: 17 กระถาง)

(เรื่องที่ 2: เย็นวันนี้ที่บ้านของหนูมุกจะทำกับข้าวรับประทานเอง หนูมุกอาสาจะไปตลาดด้วยตัวเอง เค้าเดินผ่านร้านขายผักเลยซื้อขิงอ่อนมา 3 ขีด พริกขี้หนู 2 ขีด เดินไปเรื่อย ๆ เห็นร้านขายอาหารสด เลยซื้อเนื้อมาอีก 5 ขีด ครูถามนักเรียนว่า 1) หนูมุกซื้อขิงอ่อนและเนื้อรวมกันได้กี่ขีด: 8 ขีด 2) นักเรียนคิดว่าเย็นวันนี้หนูมุกจะทำอะไรรับประทานกับครอบครัว: เนื้อผัดขิงอ่อน

สรุปข้อคิดจากการเล่นเกมฝึกทักษะการฟังอย่างตั้งใจว่า คนเราทุกคนเมื่อมีเรื่องทุกข์ใจก็อยากจะเล่าหรือระบายให้คนที่เราไว้ใจฟัง หากเราฟังอย่างตั้งใจแล้วสามารถช่วยให้เพื่อนหรือคนใกล้ชิดคลายจากปัญหาได้ เราก็จะเป็นที่ยอมรับของเพื่อนหรือคนใกล้ชิด ในทางตรงข้ามหากเราไม่รู้จักฟังคนอื่นบ้าง หรือฟังเพื่อให้มันผ่าน ๆ ไป เมื่อถึงคราวที่เราลำบากก็จะไม่มีใครสนใจเราเช่นกัน
1. เชื่อมโยงเข้าสู่บทเรียนโดยขึ้นหัวข้อ “แนวทางในการปฏิบัติตนให้เหมาะสมกับวัย”

ขั้นสอน

นักเรียนแบ่งกลุ่มออกเป็น 10 กลุ่ม กลุ่มละ 5-6 คน
นักเรียนส่งตัวแทนมารับใบงานที่ 1 เรื่อง อยากทำ... ให้ดูดี
นักเรียนแต่ละกลุ่มเขียนสิ่งที่อยากทำ ให้ตนเองดูดี พร้อมทั้งบอกเหตุผล และแนวทางในการพัฒนาตนลงในใบงานที่ 1 เรื่อง อยากทำ... ให้ดูดี
1. สุ่มนักเรียนนำเสนอใบงาน อย่างน้อย 2-3 กลุ่ม

ขั้นสรุป

สรุปเกี่ยวกับการรู้จักและเข้าใจตนเองว่าเป็นส่วนหนึ่งของการพัฒนาตนให้เติบโตสมวัย หากเราไม่รู้จักตนเอง ไม่เข้าใจตนเอง ก็อาจจะเป็นเรื่องยากที่จะปรับตัวเข้าหาผู้อื่นในสังคม หรือเมื่อต้องอยู่ในสถานการณ์ที่ตนเองไม่ชอบ ดังนั้น เราจึงควรรู้จักตนเอง ต้องรู้จักและเข้าใจคนอื่นด้วยเพื่อจะได้อยู่ร่วมกันในสังคมได้อย่างมีความสุข
1. เปิดโอกาสให้นักเรียนซักถาม
2. นักเรียนส่งใบงานที่ 1 เรื่อง อยากทำ... ให้ดูดี

5.สื่อ/แหล่งการเรียนรู้

ใบงานที่ 1 เรื่อง อยากทำ... ให้ดูดี
เรื่องเล่า

6.กระบวนการวัดและประเมินผล

รายละเอียดการให้คะแนน (ใบงาน ที่ 1 เรื่อง อยากทำ... ให้ดูดี)

ประเด็นประเมิน	เกณฑ์การให้คะแนน
ประเด็นประเมิน	4	3	2	1
เขียนถูกต้องครอบคลุมในทุกด้าน และมีความคิดสร้างสรรค์	เขียนได้ครอบคลุมเนื้อหา (สิ่งที่อยากทำ เหตุผล และแนวทางการปฏิบัติตน) ครบตามที่ ครูกำหนด และร่วมมือกันทำงาน	เขียนได้ครอบคลุมในเรื่องของเนื้อหา สิ่งที่อยากทำ เหตุผล แต่เขียนแนวทางการปฏิบัติตนได้ไม่ครบขาด 1-3 ข้อจากที่เสนอ	เขียนได้ครอบคลุมในเรื่องของเนื้อหา สิ่งที่อยากทำ เหตุผล แต่เขียนแนวทางการปฏิบัติตนได้ไม่ครบขาดมากกว่า 4 ข้อจากที่เสนอ	เขียนได้ครอบคลุมในเรื่องของเนื้อหา สิ่งที่อยากทำ เหตุผล ขาดแนวทางในการปฏิบัติ

ใบงานที่ 1

เรื่อง อยากทำ....ให้ดูดี

กลุ่มที่ ............................................ ชั้น.......................................

รายชื่อสมาชิก

1.………………………… เลขที่…… 2……………………………เลขที่……

3…………………………..เลขที่…… 4……………………………เลขที่……

5…………………………..เลขที่…... 6……………………………เลขที่……

คำชี้แจงให้นักเรียนภายในกลุ่มร่วมกันระดมความคิด เรื่อง “อยากทำ...ให้ดูดี” โดยให้นักเรียนบอกถึงสิ่งที่อยากทำ พร้อมบอกเหตุผล และแนวทางในการพัฒนาตน

สิ่งที่อยากทำ	เหตุผล	แนวทางในการพัฒนาตน
………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………...	………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………...	………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………... ………………………………………………...

สิ่งที่อยากทำ

เหตุผล

แนวทางในการพัฒนาตน

ความเห็น

บทความในวันเดียวกัน