ผงถ่านกะลาปาล์มสำหรับเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ

ที่มา : 1. จิระศักดิ์ วิชาสวัสดิ์, ศิริชัย อุ่นศรีส่ง, สมพร มีแสงแก้ว, ประสาทพร กออวยชัย และปณิดา กันถาด.  2552. การศึกษาการใช้ผงถ่านกะลาปาล์มน้ำมันสำหรับเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อเอมบริโอของปาล์มน้ำมัน ใน หนังสือ Thailand Research Symposium 2009 proceeding. สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ (วช.). กรุงเทพฯ. หน้า 64.

        2. จิระศักดิ์ วิชาสวัสดิ์ และคณะ. 2551. รายงานผลการวิจัย เรื่อง การศึกษาการใช้ผงถ่านกะลาปาล์มน้ำมันสำหรับเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อเอมบริโอปาล์มน้ำมัน. มหาวิทยาลัยแม่โจ้ชุมพร. ชุมพร. 49 น.

การศึกษาการใช้ผงถ่านกะลาปาล์มน้ำมันสำหรับ
เพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อเอมบริโอของปาล์มน้ำมัน

THE STUDY ON USING OIL PALM SHELLS CHARCOAL FOR
 EMBRYO CULTURE OF OIL PALM (Elaeis  guineensis Jacq.)

จิระศักดิ์  วิชาสวัสดิ์1, ศิริชัย  อุ่นศรีส่ง2, สมพร  มีแสงแก้ว1,
                       ประสาทพร  กออวยชัย1 และปณิดา กันถาด1

Jirasak  Wichasawasdi1,  Sirichai  Unsrisong2, Somphon Meesangkaew1,

          Prasatporn Koauychai1 and Panida  Kuntad1 

 

  บทคัดย่อ

         วัตถุประสงค์ของงานวิจัย คือ เปรียบเทียบการเจริญเติบโตและพัฒนาการของเอมบริโออ่อนปาล์มน้ำมัน (Elaeis guineensis Jacq.) ที่เลี้ยงบนอาหารแข็งสูตร MS (1962) (Murashige & Skoog) ที่เติมผงถ่านกะลาปาล์มน้ำมัน และผงถ่านกัมมันต์ ซึ่งมีคุณสมบัติที่แตกต่างกัน ในทุกสิ่งทดลองใช้อาหารสูตร MS ที่เติมน้ำตาลซูโครส 3.0 เปอร์เซ็นต์ วุ้น 0.7 เปอร์เซ็นต์ น้ำมะพร้าว 15.0 เปอร์เซ็นต์ โดยเติมผงถ่านในระดับที่แตกต่างกัน

         การวิจัยนี้เริ่มจากการแยกเอมบริโอออกจากเมล็ด การฟอกฆ่าเชื้อโรค แล้วนำมาเลี้ยงภายใต้สภาพแสง อุณหภูมิห้อง 25±2 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 150 วัน ผลการทดลอง พบว่า อาหารสูตร MS ที่เติมผงถ่านกะลาปาล์ม 0.75 กรัมต่อลิตร ร่วมกับผงถ่านกัมมันต์ 0.75 กรัมต่อลิตร ทำให้ยอดมีความยาวมากที่สุด 5.73±3.36 เซนติเมตร และทำให้ใบมีความยาวมากที่สุด 3.71±2.14 เซนติเมตร นอกจากนี้ อาหารที่เติมผงถ่านกะลาปาล์ม 1.50 กรัมต่อลิตร ร่วมกับผงถ่านกัมมันต์ 0.75 กรัมต่อลิตร ทำให้มีจำนวนใบมากที่สุด (1.83±1.03 ใบ) 

         อาหารสูตรที่เหมาะสมต่อการชักนำให้เกิดรากได้ดีที่สุด คือ อาหารแข็งสูตร MS ที่เติมผงถ่านกะลาปาล์ม 0.75 กรัมต่อลิตร ร่วมกับผงถ่านกัมมันต์ 0.75 กรัมต่อลิตร เป็นเวลา 150 วัน ทำให้มีจำนวนรากมากที่สุด 1.25±0.75 รากต่อชิ้นส่วน สำหรับอาหารที่เติมผงถ่านกัมมันต์ 0.75 กรัมต่อลิตร (ไม่เติมผงถ่านกะลาปาล์มน้ำมัน) ทำให้รากมีความยาวมากที่สุด คือ 0.51±0.19 เซนติเมตร

ABSTRACT

            The objective of this research is to compare the growth and development of immature embryo between using oil palm shells charcoal MS (1962) and activated charcoal in different quantities. Each MS basal components consisted of sucrose (3% w/v), agar (0.7%w/v), coconut water (15% v/v) and various charcoal substances.

            The research started with the immature embryos were excised, sterilized and cultured under the light at 25 ± 2 ºc for 150 days. The results revealed that MS medium with 0.75 g/l oil palm shells charcoal and 0.75 g/l activated charcoal induced the highest shoot at the length of 5.73 ± 3.36 cms, and also induced the highest length of leaves (3.71 ± 2.14 cms).Besides, the medium of 1.50 g/l oil palm shell charcoal plus 0.75 g/l activated charcoal gave the maximum leaves numbers (1.83 ±1.023 leaves).

            For Root initiation, a successful medium for the best of root induction was 0.75 g/l oil palm shells charcoal and 0.75 g/l activated charcoal for 150 days and gave the highest root number of 1.25±0.75 roots/explant. Meanwhile, the medium of 0.75 g/l activated charcoal (without any of oil palm shell charcoal) gave the highest root at the length of 0.51±0.19 cms.

 

Key words: oil palm, immature embryo culture, oil palm shells charcoal

Symposium: [email protected]

______________________________________

1 สาขาวิชาพืชศาสตร์  มหาวิทยาลัยแม่โจ้-ชุมพร จังหวัดชุมพร

   Plant Science, Maejo University at Chumphon, Chumphon  province.

2 ภาควิชาพืชไร่ คณะผลิตกรรมการเกษตร มหาวิทยาลัยแม่โจ้

   Department of Agronomy, Faculty of Agricultural Production, Maejo University.

                                                      คำนำ

        การเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อเอมบริโอปาล์มน้ำมันเป็นเรื่องหนึ่งที่นักเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อต่างให้ความสนใจเนื่องจากการเลี้ยงเนื้อเยื่อเอมบริโอของปาล์มน้ำมัน มีประโยชน์ 3 ประการ ดังนี้ (1) การปรับปรุงพันธุ์หรือการสร้างลูกผสมใหม่ๆ  Abdullah et al. (2005) กล่าวว่า การเลี้ยงเอมบริโออ่อนเหมาะสมต่องานปรับปรุงพันธุ์ มีรายงานว่าเอมบริโอมีการตอบสนองต่อการเกิดเอมบริโอเจเนซีสได้ดีกว่าชิ้นส่วนใบและเนื้อเยื่อราก เอมบริโอมีประสิทธิภาพดีในการเจริญเป็นต้นกล้า ใช้เวลาเพาะเลี้ยงน้อย จึงมีการใช้เทคนิคนี้ร่วมกับการนำยีนเข้าสู่เซลล์หรือแคลลัสของปาล์มน้ำมันเพื่อพัฒนาพันธุ์ปาล์มให้มีลักษณะดีตามความต้องการ (2)ด้านการผลิตเมล็ดที่เรียกว่า biclonal seed (3) ใช้ศึกษาการเกิดโซมาติคเอมบริโอ

 

       ปัญหาหนึ่งที่ประสบบ่อยในการเลี้ยงเนื้อเยื่อ คือ การเกิดสารฟีโนลิก (phenolics) หรือสารสีน้ำตาล และอาจเป็นพิษทำให้พืชชะงักการเจริญเติบโตหรือตายได้ นักเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อจึงนิยมเติมผงถ่านกัมมันต์(activated charcoal)เพื่อช่วยลดปัญหาดังกล่าว  อย่างไรก็ตาม ผงถ่านที่นำเข้าจากต่างประเทศมีราคาแพง ทำให้เพิ่มต้นทุนการผลิตกล้าเนื้อเยื่อ

      งานวิจัยนี้ มุ่งศึกษาการใช้ผงถ่านกะลาปาล์มเพื่อลดสารฟีโนลิกในการเลี้ยงเนื้อเยื่อและนำผงถ่านกะลาปาล์มน้ำมัน ซึ่งเป็นวัสดุเหลือใช้จากโรงงานปาล์มน้ำมัน หาง่ายในภาคใต้ ไม่เป็นพิษต่อสิ่งแวดล้อม ใช้เสริมหรือทดแทนผงถ่านกัมมันต์ คาดว่าสามารถลดต้นทุนเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อได้  ช่วยให้เกษตรกรซื้อต้นกล้าปาล์มเนื้อเยื่อในราคาที่ไม่แพง สร้างความเข้มแข็งให้กับอุตสาหกรรมเลี้ยงเนื้อเยื่อพืชอีกทางหนึ่งด้วย

 

                                               ผลและวิจารณ์

  ศึกษาผลของการใช้ผงถ่านกะลาปาล์มน้ำมันต่อการเจริญเติบโตของเอมบริโอปาล์มน้ำมันในสภาพปลอดเชื้อ

         เมื่อเลี้ยงด้วยอาหารที่เติมผงถ่านกะลาปาล์ม ร่วมกับถ่านกัมมันต์ 0.75 กรัมต่อลิตร ทำให้ยอดมีความสูงมากที่สุด มีรายงานว่า การเติมผงถ่านในอาหารเพาะเลี้ยงสามารถช่วยส่งเสริมการเจริญเติบโตในสภาพปลอดเชื้อได้ ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับชนิดพืชและเนื้อเยื่อ ผลจากการเติมผงถ่านกัมมันต์ในอาหารทำให้เกิดสภาพมืด ช่วยให้เกิดการดูดซับสารยับยั้งการเจริญเติบโตบางชนิด (inhibitory substances) หรือมีการปลดปล่อยสารกระตุ้นการเจริญเติบโตที่ถูกดูดซับไว้ในผงถ่านออกมาซึ่งเป็นประโยชน์ต่อการเติบโตของเนื้อเยื่อ (Pan and Staden, 1998) ได้มีผู้ศึกษาการใช้ผงถ่านกัมมันต์ช่วยส่งเสริมการเกิดเอมบริโอเจเนซีส และการเกิดแคลลัสของปาล์มน้ำมันในสภาพปลอดเชื้อได้สำเร็จ แต่ยังไม่ทราบแน่ชัดถึงปรากฎการณ์ดังกล่าว (Touchet et al.,1991; Nwanko and Krikorian, 1883)

       ในการทดลองนี้ ปรากฏว่า การเติมผงถ่านกัมมันต์ร่วมกับผงถ่านกะลาปาล์มในระดับที่เหมาะสม สามารถช่วยส่งเสริมให้ใบมีความยาวมากขึ้น อาจเนื่องจาก ช่วยส่งเสริมการเจริญเติบโต ส่งเสริมการยืดยาวของใบ และขยายขนาดเนื้อเยื่อ 

        การเลี้ยงเอมบริโออ่อนด้วยอาหารสูตร MS ที่เติมผงถ่านกะลาปาล์มร่วมกับผงถ่านกัมมันต์ อย่างละ 0.75 กรัมต่อลิตร ทำให้รากมีจำนวนเฉลี่ยมากที่สุด เนื่องจาก ผงถ่านช่วยส่งเสริมการสร้างรากอ่อนได้ดี สอดคล้องกับ Thomas and Dennis (2008) ที่กล่าวว่า ผงถ่านส่งเสริมการเกิดรากได้

                                            กิตติกรรมประกาศ

ขอขอบคุณ มหาวิทยาลัยแม่โจ้-ชุมพร ที่สนับสนุนทุนวิจัย

                                             เอกสารอ้างอิง                             

Abdullah, R., Z. Alizah , Y. H. Wee , C .L. Leaw , C. B. Yeap , M. P. Lee ,
        A. S.Salwa ,   Y. S. P. Winnie , L. J. Juanita , A. J. Siti , M. M. 
        Rashdan ,and L. H. Yeun . 2005. Immature embryo : A useful tool for
        oil palm (Elaeis quineensis Jacq.) genetic transformation studies. Plant
        Biotechnology. 1(8).