หนึ่งโรงเรียนหนึ่งนวัตกรรม
ชื่อนวัตกรรม รู้หน้ารู้ใจ
โรงเรียนบ้านชุมทอง อำเภอคลองหาด จังหวัดสระแก้ว *****************************************************************ชื่อ–สกุลผู้พัฒนานวัตกรรมนางสุมนฉัตร์ สีมาคูณ ตำแหน่งครู โทรศัพท์ 086-1430540 โทรศัพท์ 037-260-456 (โรงเรียน)
สภาพปัญหาก่อนการพัฒนาตามพระราชบัญญัติการศึกษาพุทธศักราช 2542 ได้กำหนดความมุ่งหมายและหลักการจัดการศึกษาต้องเป็นไปเพื่อพัฒนาคนไทยให้เป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ทั้งร่างกายและจิตใจสติปัญญาความรู้และคุณธรรมมีจริยธรรมและคุณธรรมในการดำรงชีวิตสามารถอยู่ร่วมกับผู้อื่นได้อย่างมีความสุข(มาตรา 6) และแนวการจัดการศึกษายังให้ความสำคัญแก่ผู้เรียนทุกคนโดยยึดหลักว่าทุกคนมีความสามารถเรียนรู้และพัฒนาตนเองได้และถือว่าผู้เรียนมีความสำคัญที่สุดต้องส่งเสริมให้ผู้เรียนพัฒนาตามธรรมชาติและเต็มตามศักยภาพ (มาตรา 22) ในการจัดการศึกษาต้องเน้นความสำคัญทั้งความรู้คุณธรรมกระบวนการเรียนรู้และบูรณาการตามความเหมาะสมของแต่ละระดับการศึกษาซึ่งเรื่องหนึ่งที่กำหนดให้ดำเนินการคือเรื่องความรู้และทักษะในการประกอบอาชีพและการดำรงชีวิตอย่างมีความสุขทั้งนี้การจัดกระบวนการเรียนรู้ให้คำนึงถึงความแตกต่างระหว่างบุคคลให้ผู้เรียนประยุกต์ความรู้มาใช้เพื่อป้องกันและแก้ไขปัญหาให้รู้จักคิดเป็นทำเป็นรวมทั้งปลูกฝังคุณธรรมค่านิยมที่ดีงามและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ไว้ในทุกวิชาอีกทั้งยังมีการประสานความร่วมมือกับบิดามารดาผู้ปกครองและบุคคลในชุมชนทุกฝ่ายเพื่อร่วมกันพัฒนาผู้เรียนตามศักยภาพดังนั้นระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนจึงเป็นระบบที่สามารถดำเนินการเพื่อรับการประกันคุณภาพได้ซึ่งครอบคลุมทั้งด้านปัจจัยด้านผลผลิตและด้านกระบวนการสภาพทั่วไปของโรงเรียนบ้านชุมทอง นักเรียนบางส่วนมีปัญหาด้านพฤติกรรมอันเนื่องมาจากค่านิยมที่ไม่ถูกต้องและส่วนหนึ่งถูกผู้ปกครองปล่อยภาระการดูแลให้กับปู่ย่าตายายและญาติๆส่งผลให้นักเรียนมีความเบี่ยงเบนพฤติกรรมเช่น การคบเพื่อนต่างเพศฉันท์ชู้สาวก่อนวัยอันควร การลักขโมยเจ้าอารมณ์เก็บตัวเฉื่อยชาขาดความรับผิดชอบขาดเรียนบ่อยและมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนต่ำ หากปล่อยให้พฤติกรรมดังกล่าวเกิดขึ้นกับตัวนักเรียนซึ่งเป็นเยาวชนของชาติโดยไม่มีการป้องกันแก้ไขช่วยเหลือแล้ว แนวโน้มอาจนำไปสู่การเกิดปัญหาทางด้านร่างกายจิตใจอารมณ์สังคมซึ่งจะมีผลกระทบต่อคุณภาพของนักเรียนในทุกๆด้านเช่นด้านการเรียน ด้านการปรับตัวในครอบครัวในโรงเรียนและการใช้ชีวิตต่อไปในอนาคตได้หากปัญหาดังกล่าวไม่ได้รับการแก้ไขอย่างถูกต้องแล้วย่อมส่งผลเสียต่อการพัฒนาคุณภาพการศึกษาของประเทศ โดยเฉพาะอย่างยิ่งนักเรียนกลุ่มที่มีปัญหาซึ่งจะต้องสูญเสียโอกาสในการพัฒนาตนเองเพื่อการดำรงชีวิตอย่างมีความสุขในสังคมกลายเป็นกำลังคนที่ด้อยคุณภาพของประเทศ ก่อปัญหาและเป็นภาระให้แก่สังคมและประเทศชาติต่อไปแนวทางในการแก้ปัญหาและพัฒนาคุณภาพของนักเรียนที่ทางโรงเรียนบ้านชุมทองดำเนินการช่วยเหลือและสามารถแก้ไขปัญหาต่างๆได้ โดยการนำระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนซึ่งทางสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาสระแก้วเขต1 ได้จัดการอบรมและประเมินผลงานการดำเนินงานระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนปีการศึกษา2549 ได้จัดทำเอกสารคู่มือระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนที่ทางกระทรวงศึกษาธิการและกรมสุขภาพจิตกระทรวงสาธารณสุขเพื่อให้โรงเรียนได้นำไปพัฒนาใช้ในโรงเรียนและพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนอย่างเป็นระบบ ซึ่งโรงเรียนบ้านชุมทองได้นำระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนมาใช้โดยได้รับความร่วมมือของครู นักเรียนผู้ปกครองชุมชน โดยทางโรงเรียนได้จัดกิจกรรมต่างๆเช่นกิจกรรมการเยี่ยมบ้านกิจกรรมการเข้าค่ายคุณธรรมจริยธรรมกิจกรรมการโฮมรูมกิจกรรมประชุมผู้ปกครองนักเรียนก่อนเปิดเรียนก่อนปิดภาคเรียน ซึ่งจากการพัฒนาระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนแบบมีส่วนร่วมดังกล่าวซึ่งส่งผลทำให้คุณภาพการจัดการศึกษาของโรงเรียนบ้านชุมทองในภาพรวมของโรงเรียนดีขึ้นในทุกๆด้าน การออกแบบนวัตกรรมเพื่อการพัฒนากระบวนการดำเนินงานตามระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนโดยครูที่ปรึกษาเป็นบุคลากรหลักในการปฏิบัติงานมีองค์ประกอบสำคัญ 5 ประการคือ <p style="margin: 0in 0in 0pt 0.5in" class="MsoBodyTextIndent">1. การรู้จักนักเรียนเป็นรายบุคคล
2. การคัดกรองนักเรียน
3. การส่งเสริมนักเรียน
4. การป้องกันและแก้ไขปัญหา
5. การส่งต่อ</p> <h3 style="margin: 0in 0in 0pt">ขั้นตอนการดำเนินงานพัฒนา</h3>1. ขั้นเตรียมการ1.1 จัดทำโครงการ
1.2 แต่งตั้งคณะกรรมการ
1.3 เตรียมแบบประเมินต่างๆ เช่นแบบประเมินความฉลาดทางอารมณ์แบบประเมินพฤติกรรมเด็ก แบบบันทึกการจัดกิจกรรมโฮมรูมแบบบันทึกการให้คำปรึกษาเบื้องต้นแบบศึกษาเด็กรายบุคคล แบบการคัดกรองนักเรียนแบบเยี่ยมบ้านแบบบันทึกการติดต่อกับผู้ปกครองแบบการส่งต่อนักเรียนฯลฯ 1.4 เตรียมบุคลากรประกอบด้วยบุคลากร 3 ฝ่ายได้แก่
- ทีมนำคือหัวหน้างานฝ่ายปกครอง หัวหน้าโครงการระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน หัวหน้างานแนะแนว
- ทีมประสานคือหัวหน้างานอนามัยโรงเรียน ครูวิชาการ หัวหน้าโครงการระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน
- ทีมทำคือ ครูประจำชั้นทุกชั้น ผลงานที่เกิดจากการดำเนินงาน ผลงานที่เกิดจากการดำเนินงาน แบ่งออกเป็น 3 ด้าน คือ1. ด้านผู้เรียน2. ด้านครู3. ด้านสถานศึกษาด้านผู้เรียนนักเรียนได้รับการดูแลช่วยเหลืออย่างทั่วถึงและตรงตามสภาพปัญหาที่แท้จริงการเยี่ยมบ้านนักเรียน โดยใช้วิธีการสังเกต การสัมภาษณ์นักเรียนผู้ปกครองและเพื่อนบ้านทำให้ทราบสาเหตุ ปัญหาและเกิดสัมพันธภาพระหว่างครูกับนักเรียนเป็นไปด้วยดีและอบอุ่นนักเรียนรู้จักตนเองและควบคุมตนเองได้ นักเรียนมีการพัฒนาความฉลาดทางอารมณ์ซึ่งส่งผลให้นักเรียนเป็นบุคคลที่มีความสามารถทั้งทางด้านร่างกายจิตใจสติปัญญามีคุณธรรมจริยธรรมและมีวิถีชีวิตที่เป็นสุขตามที่สังคมมุ่งหวัง โดยผ่านการดำเนินการด้วยการส่งเสริมสนับสนุนนักเรียน การป้องกันและการช่วยเหลือแก้ไขปัญหาต่างๆ ด้านครู ครูมีความตระหนักในความสำคัญของระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนมีทัศนคติที่ดีต่อนักเรียนและมีความสุขที่จะพัฒนานักเรียนในทุกด้านซึ่งเป็นแนวทางในการจัดทำหลักสูตรสถานศึกษาและเป็นแนวทางในการจัดการเรียนการสอนเพื่อให้สอดคล้องกับผู้เรียนครูที่ปรึกษาเป็นหลักสำคัญในการดำเนินการต่างๆเพื่อการดูแลช่วยเหลือนักเรียนอย่างใกล้ชิดด้วยความรักความเมตตาที่มีต่อศิษย์และความภาคภูมิใจในบทบาทที่มีส่วนสำคัญต่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตของนักเรียนให้งอกงามเป็นบุคคลที่มีคุณค่าของสังคมซึ่งทำให้ครูเกิดความภาคภูมิใจมีความตระหนักในความสำคัญของระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนมีทัศนคติที่ดีต่อนักเรียนและมีความสุขที่จะพัฒนานักเรียนในทุกด้าน ด้านสถานศึกษาโรงเรียนมีการจัดระบบการเรียนการสอนที่เน้นการดูแลนักเรียนในองค์รวมเพื่อการพัฒนานักเรียนให้เป็นบุคคลที่ประพฤติดีมีความรู้อยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุขซึ่งเป็นแนวทางกิจกรรมการสร้างความเข้มแข็งของสถาบันครอบครัวสถาบันการศึกษา ซึ่งส่งผลให้โรงเรียนได้รับการยอมรับจากบุคคลภายนอก สรุปผลการพัฒนานวัตกรรม1. นักเรียนได้รับการแก้ไขปัญหาตามสภาพปัญหาของแต่ละบุคคล2. นักเรียนมีความรู้มีคุณธรรมจริยธรรมและสามารถดำเนินชีวิตในสังคมได้อย่างมีความสุข3. มีเครือข่ายความร่วมมือในการดูแลช่วยเหลือนักเรียนของครูผู้ปกครองนักเรียน และชุมชน4. การจัดระบบการเรียนการสอนในปัจจุบันควรเน้นการดูแลนักเรียนในองค์รวมเพื่อการพัฒนานักเรียนให้เป็นบุคคลที่ประพฤติดีมีความรู้อยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุข5. เป็นแนวทางกิจกรรมการสร้างความเข้มแข็งของสถาบันครอบครัวสถาบันการศึกษาด้วยการใช้เครือข่ายและการมีส่วนร่วมในการพัฒนา
การขยายผลและการพัฒนานวัตกรรม1. เป็นแนวทางในการสร้างความตระหนักในการดูแลนักเรียนแก่ผู้ปกครองและครู2. เป็นกิจกรรมที่สร้างความเข้าใจระหว่างผู้ปกครองนักเรียนและครู3. เป็นวิธีการสร้างความร่วมมือในการทำกิจกรรมศิษย์และลูก ระหว่างผู้ปกครองและครู4. การดูแลช่วยเหลือนักเรียนที่ดีเกิดจากความตระหนักความเข้าใจและความร่วมมือที่ดีต่อกันระหว่างผู้ปกครองนักเรียนคุณครูและตัวนักเรียนเอง
<h1 style="margin: 0in 0in 0pt">แผนภูมิการบริหารงาน โครงการระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน</h1><h2 style="margin: 0in 0in 0pt; text-align: left" align="left">ทีมนำ</h2><table border="0" cellspacing="0" cellpadding="0" width="100%"><tbody><tr><td style="background-color: transparent; border: #d4d0c8"><div class="shape" style="padding-right: 7.95pt; padding-left: 7.95pt; padding-bottom: 4.35pt; padding-top: 4.35pt">
นางสุรีย์ ศักดิ์คันธภิญโญ
หัวหน้างานแนะแนว </div></td></tr></tbody></table></span><table border="0" cellspacing="0" cellpadding="0" width="100%"><tbody><tr><td style="background-color: transparent; border: #d4d0c8"><div class="shape" style="padding-right: 7.95pt; padding-left: 7.95pt; padding-bottom: 4.35pt; padding-top: 4.35pt"> นางสุมนฉัตร์ สีมาคูณหัวหน้าโครงการระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน </div></td></tr></tbody></table><table border="0" cellspacing="0" cellpadding="0" width="100%"><tbody><tr><td style="background-color: transparent; border: #d4d0c8"><div class="shape" style="padding-right: 7.95pt; padding-left: 7.95pt; padding-bottom: 4.35pt; padding-top: 4.35pt"> นายสมพงษ์ ศักดิ์คันธภิญโญหัวหน้างานฝ่ายปกครอง </div></td></tr></tbody></table><table border="0" cellspacing="0" cellpadding="0" width="100%"><tbody><tr><td style="background-color: transparent; border: #d4d0c8"><div class="shape" style="padding-right: 7.95pt; padding-left: 7.95pt; padding-bottom: 4.35pt; padding-top: 4.35pt"> นายสหัส นุ่มนวล </div></td></tr></tbody></table> <h2 style="margin: 0in 0in 0pt; text-align: left" align="left"> </h2><h2 style="margin: 0in 0in 0pt; text-align: left" align="left">ทีมประสาน</h2><h2 style="margin: 0in 0in 0pt; text-align: left" align="left"> <table border="0" cellspacing="0" cellpadding="0" width="100%"><tbody><tr><td style="background-color: transparent; border: #d4d0c8"><div class="shape" style="padding-right: 7.95pt; padding-left: 7.95pt; padding-bottom: 4.35pt; padding-top: 4.35pt"> นางสุมนฉัตร์ สีมาคูณหัวหน้าโครงการระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน </div></td></tr></tbody></table><table border="0" cellspacing="0" cellpadding="0" width="100%"><tbody><tr><td style="background-color: transparent; border: #d4d0c8"><div class="shape" style="padding-right: 7.95pt; padding-left: 7.95pt; padding-bottom: 4.35pt; padding-top: 4.35pt">
นางละม้าย เสนตา หัวหน้างานอนามัยโรงเรียน</div></td></tr></tbody></table></span><table border="0" cellspacing="0" cellpadding="0" width="100%"><tbody><tr><td style="background-color: transparent; border: #d4d0c8"><div class="shape" style="padding-right: 7.95pt; padding-left: 7.95pt; padding-bottom: 4.35pt; padding-top: 4.35pt">นางสุรีย์ ศักดิ์คันธภิญโญ</div></td></tr></tbody></table> </h2>
เป็นความรู้ที่แปลกใหม่ดี