การคิดเชิงระบบ
ขอเล่าควันหลงจากการเข้าร่วมอบรมเชิงปฏิบัติการ Authentic Leadership เมื่อต้นปีที่ผ่านมา ได้แง่คิดว่า ในกระบวนการคิดเชิงระบบ หรือ Systems Thinking นั้น บอกให้เราคิดและวิเคราะห์ให้ลึกลงถึง 4 ระดับ นั่นคือ ในระดับแรก ที่เสมือนการมองเห็นยอดภูเขาน้ำแข็งนั้น อาจเป็นการคิดหรือมองเห็นในสิ่งที่เราเรียกว่า ปรากฏการณ์เท่านั้น เราต้องมองและคิดลงไปใต้น้ำสู่ระดับที่สอง ที่เรียกว่า ระดับ แบบแผนทางความคิด หรือ pattern เพื่อเห็นแนวโน้มของประเด็นปัญหาต่างๆ หากมองลึกลงไปอีกชั้นหนึ่งคือ การมองให้เห็นถึงระดับโครงสร้างของประเด็นปัญหา หรือ ระดับ structure นั่นเอง และก้นบึ้งที่สุดที่เราต้องมองให้ทะลุคือ ประเด็นในระดับวิธีคิดหรือแลลแผนทางความคิด หรือ mental model นั่นเอง
แล้วท่านมองว่าอย่างไรครับกับการคิดแบบนี้
อยากเรียนสอบถามอาจารย์เพิ่มครับ
การคิดเชิงระบบทำค่อนข้างยาก เนื่องจากมีการเชื่อมโยง และทับซ้อนกันเป็นวงๆ กว้างขึ้นไปเรื่อยๆ และหลายครั้งก็ไม่ทราบว่าขอบเขตไปสิ้นสุดที่ไหน แต่ถ้าทำความเข้าใจได้ก็จะเป็นประโยชน์อย่างมากต่อการทำงาน และการดำเนินชีวิต จึงอยากทราบว่า ปัจจัยที่ทำให้คิดเชิงระบบได้นั้น เกี่ยวข้องกับอะไรบ้างครับ และการฝึกคิดเชิงระบบนั้น ควรเริ่มต้นอย่างไรครับ
ถ้าอาจารย์พอมีเวลา ขอความกรุณาอธิบายเพิ่มเติมด้วยครับ ขอบพระคุณครับ
<>หัวใจสำคัญ (ในความคิดของผม) คือ การเพ่งพิจารณาอย่างเป็นระบบที่เชื่อมโยงสัมพันธ์กันอีกอย่างคือการฝึกฝนครับ เอาไว้ปีหน้ามีการอบรมของศูนย์จิตตปัญญาศึกษา เรื่อง Authentic Leadership ผมจะชวนเข้าร่วมครับ
อนุชาติ
คล้ายๆ มองเป็นระบบแบบทุกข์ถึงมรรคเลยหรือเปล่าครับ
ผมเคยเห็นของฝรั่งเค้าทำ system dynamic modeling and simulation เกี่ยวกันมั้ยครับกับการคิดอย่างเป็นระบบของระบบนิเวศน์
น่าสนใจครับ จะหาอ่านได้ที่ไหนครับ แต่อย่างที่อ.ว่า คงต้องฝึกทำ
มิฟฟี่