สมาชิก
แลกเปลี่ยน

มา..(ทำ)..RCA กันเถอะ

 เราได้เรียนรู้ว่าสิ่งที่เรียนมาถ้าหากไม่ลงมือทำจริงก็จะยังไม่เข้าใจอยู่ดี การได้ลงมือปฏิบัติเองทำให้เห็นข้อดีของ RCA  

ฮั่นแน่..!!..รู้นะว่าคิดอะไรอยู่...

 

พอได้ยินคำว่า RCA วัยรุ่น Run DM Smileyตัวจริงและ รุ่นแรกแย้ม (ฮิฮิ...แย้มฝาโลง.นะ..) หลายคนตาลุกเชียวนะ

 

แต่... RCA ที่กำลังกล่าวถึง คือ Root Cause Analysis ต่างหากแปลเป็นไทยว่าการวิเคราะห์เหตุรากเหง้าของปัญหา ฟังแล้วเป็นอย่างไรบ้างคะ ขนลุกมั้ย..? เหมือน ๆ กับจะเป็นการขุดรากถอนโคน ยังไง ยังงั้นเชียวใช่ม้า ?เอ้าฮุย..เล..ฮุย

 

ในหน่วยงานโรงพยาบาลต่าง ๆ ที่คุ้นเคยกับการพัฒนาคุณภาพโรงพยาบาล HA ย่อมรู้จักและคุ้นเคยกับคำ ๆ นี้แน่นอน แต่สำหรับท่านที่....

  • ยังไม่คุ้นเคย
  • ไม่เคยได้ยิน
  • ไม่รู้แล้วมันเป็นอย่างไร

ดิฉันมีคำตอบและแนวทางการทำ RCA อย่างง่าย ๆ ตามมาเลยค่ะ

RCA คืออะไร 

  • RCA คือ การค้นหาปัจจัยที่เป็นรากเหง้าของปัญหา
  • RCA คือ การค้นหาสาเหตุของการเกิดอุบัติการณ์
  • RCA คือ การค้นหาสาเหตุของเหตุการณ์ที่ไม่พึงประสงค์ที่รุนแรง

เอ๊ะ...แล้วทำ RCA เพื่ออะไรล่ะ 

  • RCA มุ่งเน้นที่ระบบ / กระบวนการ ไม่ใช่ที่ตัวบุคคล
  • RCA หาโอกาสที่จะปรับปรุงระบบ/ กระบวนการ
  • ลดโอกาสที่จะเกิดเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์

อืม.!!..ท่าทางน่าจะดีและมีประโยชน์มากนะ ลองบอกประโยชน์ของการทำ RCA มาซิว่ามีอะไรบ้าง

  • องค์กรมองเห็นจุดเสี่ยงหรือจุดอ่อนในกระบวนการ สาเหตุที่อยู่เบื้องหลัง และแนวทางแก้ไขปรับปรุง
  • ลดโอกาสความเสี่ยง เนื่องจากเป็นการเจาะ ล้วงลึกถึงรากเหง้าของปัญหา เน้นการปรับปรุงระบบ
  • ามารถเผยแพร่ให้องค์กรหรือหน่วยงานอื่นได้รับทราบ

หลักการของ RCA ที่ต้องจำให้ขึ้นใจคือมุ่งเน้นเป็นระบบและกระบวนการ

  • เริ่มจากหาสาเหตุเบื้องต้นในกระบวนการไปสู่สาเหตุที่ซ่อนในระบบ
  • วิเคราะห์อย่างถี่ถ้วนอย่าด่วนสรุป
  • จาะลึกด้วยคำถามที่ว่า.. ทำไมซ้ำไปซ้ำไป
  • ทำงานเป็นทีมเน้นการมีส่วนร่วมของผู้เกี่ยวข้องที่สำคัญและขาดไม่ได้ คือ ผู้ที่ปฏิบัติ และผู้บริหาร

เมื่อรู้ความหมายและประโยชน์ของ RCA แล้วจะเริ่มต้นทำอย่างไรเนี่ย...

 

อันที่จริงดิฉันก็ไม่ใช่ GURU ในเรื่องนี้ซะด้วย ..แต่.. ดิฉันจะขอเล่าถึงประสบการณ์ที่เพิ่งทำ RCA แบบง่าย ๆ และเพิ่งทำเสร็จมาสด ๆ ร้อน ๆ ให้ฟังแล้วกันนะคะ Disco Danceจะอึ๋ย...จะอึ๋ย...

  

ตัวอย่างการทำ RCA ในผู้ป่วยชายเป็นมะเร็งของลำไส้ทำผ่าตัดตัดลำไส้ออก (Hemicolectomy) หลังวันผ่าตัดได้ 6 วัน เกิดมีน้ำใสๆ ออกมาจากแผลผ่าตัด แพทย์เจ้าของไข้จึงให้ตัดคลิปที่เย็บแผลออก พบมีไขมันใต้ผิหนังเกิดเป็นเนื้อตาย (Fat Necrosis) ถือว่ามีการติดเชื้อของแผลผ่าตัด วินิจฉัยเป็นการติดเชื้อในโรงพยาบาล (Nosocomial infection)

 

ทีมที่ทำ RCA เพื่อวิเคราะห์หาสาเหตุ ประกอบด้วยคณะดนตรีวงใหญ่ Bandที่ต้องมาช่วยกันบรรเลง..ลุย ได้แก่

  1.  แพทย์เจ้าของไข้
  2.  พยาบาลห้องผ่าตัดที่เกี่ยวข้องเข้าผ่าตัด ได้แก่ พี่ราตรีและคุณจินตนา
  3. หัวหน้าหอผู้ป่วยที่เกี่ยวข้อง คือ พี่พรรณี
  4. ตัวดิฉันเอง

เราเริ่มต้นด้วยการ

 

1. ให้แพทย์เจ้าของไข้เล่าถึงประวัติผู้ป่วยเพื่อให้ทุกคนทราบข้อมูลเหมือน ๆ กัน

2. ช้แบบฟอร์มแนวทางการวิเคราะห์ปัจจัยสาเหตุอุบัติการณ์ด้านคลินิก เปรียบเทียบกับผู้ป่วยที่เรากำลังทำ RCA ซึ่งรายละเอียดของแบบฟอร์มจะให้พิจารณาด้านต่าง ๆ ได้แก่

  • ด้านผู้ป่วย เช่น สภาวะผู้ป่วย ความรุนแรง ความซับซ้อน หรืออาการที่อาจส่งผลต่อการเกิดอุบัติการณ์ รวมทั้งยาที่ผู้ป่วยได้รับ ภาวะทางจิต ปัญหาด้านการสื่อสาร เช่น การได้ยิน การอ่าน การมองเห็น
  • ด้านงาน เช่น การออกแบบงานชัดเจน มีโครงสร้าง ความรับผิดชอบ การประสานงาน การส่งต่อ การมีและการใช้คู่มือ
  • ด้านผู้ปฏิบัติงานหรือบุคลากร มีความรู้ความสามารถและทักษะ มีความพร้อมในการปฏิบัติงาน เจตคติ ขวัญกำลังใจ
  • ด้านทีมงาน เช่น การสื่อสารโดยวาจา การสื่อสารโดยลายลักษณ์อักษรสมบูรณ์หรือไม่ มีให้ซึ่งข้อมูลการบันทึกการดูแล การวางแผนการรักษา ความสอดคล้องของการวางแผนระหว่างทีมดูแลผู้ป่วย การนิเทศ กำกับการขอความคิดเห็น ความช่วยเหลือ
  • ด้านเงื่อนไขและสิ่งแวดล้อมการทำงาน เช่น การบริหาร อาคารสถานที่เอื้อต่อการทำงานที่ดี เช่น แสงสว่าง อุณหภูมิ ความสะอาด ปริมาณงาน การจัดเวร การพักระหว่างปฏิบัติงาน
  • ด้านปัจจัยองค์กรและการจัดการ
  • ด้านปัจจัยภายนอกที่ส่งผลกระทบต่อองค์กร

จะเห็นว่ามีรายละเอียดให้พิจารณาในแบบฟอร์มมากแต่ก็ครอบคลุมครบถ้วนดี ซึ่งทำให้โอกาสที่หลุดยากมาก หากใช้เครื่องมืออย่างเป็นประโยชน์ 

3. ทีมเราพิจารณาหาปัจจัยสาเหตุตามหัวข้อที่มีอยู่ในแบบฟอร์มแล้วโดยที่แพทย์และพยาบาล ร่วมกันตีประเด็นปัญหา ซักถามกันซ้ำไปซ้ำมาว่าสาเหตุหรือปัจจัยนี้ใช่ หรือไม่ใช่ สาเหตุรากเหง้ากันแน่ ซึ่งเราได้ความกระจ่างมากมายจากแพทย์ผู้ซึ่งมีองค์ความรู้ในตัวอย่างมากมาช่วยกันวิเคราะห์ 

4. สรุปปัจจัยสาเหตุที่ทำให้เกิดการติดเชื้อแผลผ่าตัดในผู้ป่วยรายนี้หลังร่วมกันไป อุ๊ย...ไม่ใช่ ทำ RCA ได้ดังนี้คือ 

  • ด้านผู้ป่วย

     1. ผู้ป่วยรายนี้เป็นมะเร็งของลำไส้ ซึ่งมีการอุดตัน โดยทั่วไปผู้ป่วยที่มีพยาธิดังกล่าวลำไส้จะมีเชื้อโรคมากมายเป็นแหล่งที่ทำให้เกิดการติดเชื้อได้มาก

  • แนวทางแก้ไข คือต้องมีการเตรียมลำไส้สวนล้างให้สะอาดเพื่อลดโอกาสเกิดติดเชื้อหลังการผ่าตัดได้บ้าง แต่โอกาสที่จะเกิดการติดเชื้อก็ยังมีถึงร้อยละ 20
  • ในผู้ป่วยรายนี้แพทย์ได้มีการวางแผนเตรียมลำไส้โดยการสวนล้างลำไส้ให้สะอาดก่อนผ่าตัดแล้ว

     2. ผู้ป่วยมีภาวะขาดสารอาหาร (Malnutrition)ซึ่งย่อมทำให้การฟื้นตัว ซ่อมแซมร่างกายอาจจะช้าไม่เหมือนปกติ

  • แนวทางแก้ไข การให้สารอาหารแก่ผู้ป่วยทดแทนทางหลอดเลือด เพื่อแก้ไข ภาวะขาดสารอาหาร (Malnutrition) ซึ่งผู้ป่วยรายนี้แพทย์ได้ให้สารอาหารทางหลอดเลือด TPN เพื่อลดความรุนแรงของผลกระทบ

      3. ผู้ป่วยมีผนังหน้าท้องหนามากซึ่งจะทำให้เกิดภาวะแผลติดยากหรือมีโอกาสเกิดการแยกของแผลจากภาวะ Fat Necrosis ของชั้นไขมันบริเวณแผลผ่าตัด

  • แนวทางแก้ไข ผู้ป่วยที่มีชั้นไขมันหนา แพทย์ต้องระมัดระวังการแยกของชั้นไขมันโดยมักจะทำการเย็บชั้นต่าง ๆ อย่างระมัดระวัง ในผู้ป่วยนี้ได้เย็บแผลปิดชั้นต่าง ๆ แล้ว โดยเฉพาะอย่างยิ่งชั้นไขมัน

 หลังสรุปปัจจัยสาเหตุแล้วทีมเราก็ทำ AAR ได้ดังนี้ 

1. สิ่งที่คาดหวัง

  • ได้ทดลองทำ RCA หลังจากเรียนมาแล้วยังไม่ได้ทดลองปฏิบัติจริง ๆ

2. สิ่งที่เกิดขึ้น

  • เราได้เรียนรู้ว่าสิ่งที่เรียนมาถ้าหากไม่ลงมือทำจริง Cavewoman ก็จะยังไม่เข้าใจอยู่ดี การได้ลงมือปฏิบัติเองทำให้เห็นข้อดีของ RCA
  • ได้เรียนรู้สิ่งที่ไม่เคยรู้จากแพทย์ที่มาร่วมกันทำ RCA
  • ในระหว่างการค้นหาสาเหตุไม่มีใครมองความผิดพลาดของบุคคล แต่จะเน้นที่ระบบ ทำให้ไม่เกิดความขัดแย้งระหว่างบุคคลBouquetมีแต่มอบดอกไม้ให้กันและกัน

 3. สิ่งที่จะนำไปใช้

  • จะนำไปถ่ายทอดและพัฒนาการแก้ปัญหาโดยใช้ RCA ในหน่วยงานของตนเอง

ขอขอบคุณทีมทุกคนที่ทำให้ไป RCA ครั้งนี้สนุกและได้สาระ ค่ะThank You

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย 

· คำสำคัญ: การบริหารความเสี่ยง rca goodnews 
· หมายเลขบันทึก: 60376 · เขียน:  
· ความเห็น:
14
 · อ่าน: แสดง 
· สัญญาอนุญาต: สงวนสิทธิ์ทุกประการ
 แจ้งลบ
 
 แจ้งลบ
บันทึกที่เกี่ยวข้อง
    บันทึกก่อนนี้
    บันทึกใหม่กว่า
    seangja
    เขียนเมื่อ Thu Nov 16 2006 19:35:03 GMT+0700 (ICT)
    ขอบคุณพี่เล็กเช่นกันที่นำเรื่องนี้มาเล่า..ตอนแรกหนูก็นึกว่าพี่จะนัดชวนไปท่องราตรี..ที่ไหนได้กลับมาทำให้เราต้องรีบกลับมาคิดต่อว่าทำไมพี่เราถึงได้สมองไว...เชื่อมโยงเกร็ดเล็กเกร็ดน้อยได้อย่างเป็นระบบเช่นนี้หนอ.Band.แต่ขอยืนยันว่าRCAถ้าช่วยกันคิดและไม่มุ่งเป้าหาผู้กระทำผิด/จำเลย..มันทำให้เรารู้สึกอยากทำงานและวางแผนการทำงานอีกหลายๆอย่างที่แม้ตอนนี้อาจจะรู้สึกว่ามันโอเวอร์หรือเปล่าเป็นตัวช่วยคุ้มครองให้ทั้งกับผู้รับบริการและเจ้าหน้าที่ที่ปฏิบัติงานทุกคนจริงๆค่ะ...Bouquet
    DANAI
    IP: xxx.156.27.37
    เขียนเมื่อ Fri Nov 17 2006 00:22:50 GMT+0700 (ICT)
       เยี่ยมครับ  ความหมายดี น่าสนใจมากขอเอาคำนี้ไปใช้ต่อด้วยนะครับ
    supaluk
    IP: xxx.157.42.194
    เขียนเมื่อ Fri Nov 17 2006 17:01:02 GMT+0700 (ICT)

    น้องขวัญ คุณดนัย 

    • ประโยชน์ของ RCA ถ้าใช้ในทางที่ถูกต้องและมีพลังจะทำให้ปัญหาต่าง ๆ ได้รับการแก้ไขอย่างถูกต้องแน่นอนจริง ๆค่ะ 
    • ปัญหาที่จะใช้ RCA ได้ผลมักจะเป็นปัญหาที่เกิดแล้วเกิดเล่า เราแก้ปัญหาไปแล้วแต่มันก็ยังเกิดอีกแสดงว่าแก้ปัญหาไม่ถึงรากเหง้าค่ะ
    • ลองนำไปใช้ดูนะคะ ได้อย่างไรช่วย Share  ด้วย
    พัฒนาคุณภาพ
    เขียนเมื่อ Fri Nov 17 2006 23:30:14 GMT+0700 (ICT)
    ขอนำไปเป็นแบบอย่างของการทำ RCA ความเสี่ยงอื่นๆ ด้วยนะคะ
    ศุภลักษณ์ หิริวัฒนวงศ์
    เขียนเมื่อ Sat Nov 18 2006 06:42:00 GMT+0700 (ICT)
    • พี่มอมคะ ยินดีอย่างยิ่งค่ะ 
    • เมื่อได้ทดลองทำเอง..ทำให้รู้ว่า RCA จะเป็นวิธีแก้ปัญหาต่าง ๆ ได้ดีมาก ๆ ค่ะ
    ขจิต ฝอยทอง
    เขียนเมื่อ Sat Nov 18 2006 09:27:11 GMT+0700 (ICT)
    • นึกว่าจะชวนไปเที่ยว วัยรุ่นเซ็งเลย
    • ดีใจด้วยครับที่นำRCA ไปใช้ในหน่วยงาน
    Dek`ComSciecce
    IP: xxx.4.139.138
    เขียนเมื่อ Sat Nov 18 2006 21:37:37 GMT+0700 (ICT)

    หวัดดีคับคับพี่เล็ก พอดีหมูเพิ่งเปิดคอม ตกใจเหมือนกาน นึกว่า คนชุดเขียวจาไป โอดี ที่ RCA กัน อิอิ!!

    ดีคับ ผมจาลองให้แฟนผมเอาไปใช้ที่ I.C.U. ดูคับแล้วจามาแชร์กับพี่เล็กคับ เปงหวัดคับพี่ อยู่หน้าจอนานไม่ได้ - -"

    พัฒนาคุณภาพ
    เขียนเมื่อ Sun Nov 19 2006 17:37:56 GMT+0700 (ICT)
    • ขออนุญาตนำไปอ้างอิงใน Blog P'mom เรื่องความเสี่ยงของทีมทำ RCA นะคะ
    • ขอบคุณมากๆ ค่ะ
    ศุภลักษณ์ หิริวัฒนวงศ์
    เขียนเมื่อ Sun Nov 19 2006 20:40:51 GMT+0700 (ICT)
    • สำหรับอ.ขจิตจะชวนไปเที่ยวที่ RCA จริง ๆ นะคะ เอาเป็นว่าจบงานมหกรรมแล้วชวนชาว Blogger ไปต่อกันเลยดีมั๊ย..555
    ศุภลักษณ์ หิริวัฒนวงศ์
    เขียนเมื่อ Sun Nov 19 2006 20:41:59 GMT+0700 (ICT)
    • น้องหมูคับ...
    • อยากเชิญชวนให้นำไปใช้ที่หน่วยงานค่ะ มีปัญหาก็ลองถามพี่มานะคะ ยินดีช่วยเหลือเต็มที่ค่ะ
    ศุภลักษณ์ หิริวัฒนวงศ์
    เขียนเมื่อ Sun Nov 19 2006 20:43:09 GMT+0700 (ICT)
    • ยินดีอย่างยิ่งค่ะพี่มอม
    ขจิต ฝอยทอง
    เขียนเมื่อ Mon Nov 20 2006 00:13:43 GMT+0700 (ICT)
    • อยากไปครับ เผื่อมีสายเดี่ยว
    • ที่บ้านผมก็มีสายเดี่ยวนะ  ยายผมใส่เสื้อคอกระเช้า เหมือนสายเดี่ยวเลย ยิ้ม ยิ้ม
    • แวะมาขอบคุณครับที่ชวนไป RCA ไม่ใช่สิที่แวะไปเยี่ยม
    Dek Com`science
    IP: xxx.4.139.138
    เขียนเมื่อ Tue Nov 21 2006 02:00:52 GMT+0700 (ICT)

    แวะมาเยี่ยมคับพี่เล็กที่คิดถึง

    เพิ่งกลับจาก กำแพงเพชร ไปส่งแฟนมา

    แอบเอา url พี่ไปใส่เป็นหน้าแรกที่ I.C.U. รวม มาด้วยคับ

    แปลกดีไหมพี่เอา เว๊ป สาว O.R. ไปเปิดให้สาว I.C.U. ดู พอดี Head แฟนหมู เปง Anesth เก่าอ่ะคับ น่าจะเห็นด้วยกับ RCA นะพี่เล็ก

    นอนและคับ เปงหวัดยังไม่หายเลย แถมเปงตากุ้งยิงอีก !!!

    จับ ค๊อกซ่า ยัดใส่ปาก 20 เม็ด  ZZZZzzzzzzzz

    ศุภลักษณ์ หิริวัฒนวงศ์
    เขียนเมื่อ Thu Nov 23 2006 16:56:23 GMT+0700 (ICT)
    • อ. ขจิต
    • อยากเห็นคุณยายสายเดี่ยวซะแล้วซิ ดูว่าจะเซ็กซี่เหมือนเด็กเทพมั๊ย อิอิ
    • น้องหมูครับ
    • ขอให้หายเร็ว ๆ นะครับ จะได้แวะมาเยี่ยมพี่บ่อย ๆ
    อนุญาตให้แสดงความเห็นได้เฉพาะสมาชิก
    ไม่อนุญาตให้แสดงความเห็น
    {{ kv.current_user.preferred_name }} - เพิ่มความเห็นเพิ่มความเห็น
     ใส่รูปหรือไฟล์