คุณภาพชีวิต หมายถึง ความพึงพอใจ ความเป็นอยู่ที่ดี มีสุขภาพกายดี มีสุขภาพจิตดี มีอาหารการกินดีมีสิ่งของหรือเงินใช้ตามความจำเป็น อยู่ในสังคมและสิ่งแวดล้อมที่ดี มีความสุขหากเรามีองค์ประกอบที่กล่าวมานั้นครบถ้วน นั่นก็แสดงว่าเรานั้นมีคุณภาพชีวิตที่ดี แต่คุณภาพชีวิตที่ดีนั้นไม่ได้ขึ้นอยู่กับปัจจัยใดปัจจัยหนึ่งเพียงอย่างเดียว ต้องมองทุกอย่างเป็นองค์รวม ทุกด้านล้วนมีความเกี่ยวข้องสัมพันธ์กันและอาจส่งผลต่อกันได้หากชีวิตในแต่ละด้านไม่เกิดความสมดุล ดังนั้นเราจึงควรเลือกดำเนินชีวิตแบบพอดี พอเพียง ตั้งอยู่บนทางสายกลาง ซึ่งทั้งหมดที่กล่าวมานี้ก็ตรงกับการดำเนินชีวิตตามหลักเศรษฐกิจพอเพียง
ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงจากกระแสพระราชดำรัสของพระบาทสเด็จพระเจ้าอยู่หัวเป็นปรัชญาชี้ถึงแนวทางการดำรงชีวิต และปฏิบัติตนของประชาชนทุกระดับตั้งแต่ครอบครัว ชุมชน จนถึงระดับรัฐทั้งในการดำรงชีวิตประจำวัน การพัฒนาและบริหารประเทศ ให้ดำเนินไปใน ทางสายกลาง เน้นการพัฒนาพื้นฐานทางจิตใจ มีหลักในการดำเนินชีวิต มีภูมิคุ้มกันในการดำเนินชีวิตที่ดี ที่สำคัญคือเน้นการพึ่งพาตนเอง การร่วมมือกันในชุมชนและสังคมต่อไป โดยตั้งอยู่บนหลัก 3 ประการ คือ
1. ความพอเพียง หมายถึง การบริโภคและการผลิตอยู่บนพื้นฐานของความพอประมาณ และมีเหตุผล ไม่ขัดสน แต่ไม่ฟุ่มเฟือย
2. ความสมดุล หมายถึง การพัฒนาอย่างเป็นองค์รวม คือ การมีเสถียรภาพทางเศรษฐกิจ มีโครงสร้างการผลิตที่สมดุลมีการผลิตหลากหลายและใช้ทรัพยากรที่มีอยู่อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด.
3. ความยั่งยืน หมายถึง ความพอเพียงอย่างต่อเนื่องในทุกด้านโดย เฉพาะด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีการบริหารจัดการที่ดีซึ่งสามารถป้องกันและพร้อมรับการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วหรือวิกฤติได้
โดยสามารถนำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมาปรับประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันได้ดังนี้
- การดำเนินชีวิตต้องตั้งอยู่บนความพอประมาณ ได้แก่ เรียบง่าย ประหยัด การทำอะไรที่พอเหมาะพอควร สมดุลกับอัตภาพ ศักยภาพของตนและสภาวะแวดล้อม
- การดำเนินชีวิตตั้งอยู่บนความมีเหตุผล คือ การคิด ฟัง ปฏิบัติ การทำงานต้องใช้หลักความรู้ในการทำงาน วางแผนงานต้องระมัดระวัง ต้องใช้หลักวิชาการช่วยสนับสนุนและ อย่าใช้ความรู้สึกและอารมณ์ในการทำงาน
- การทำงานแต่ละอย่างต้องมีแผนกลยุทธ์เพื่อทำให้งานที่ทำนั้นเกิดประโยชน์สูงสุด ต้องมองภาพรวม ทุกคนมีส่วนร่วม มีการประสานงาน และการบูรณาการปรับวิธีการทำงานให้เหมาะสม
หากเราสามารถปฎิบัติตามหลักเศรษฐกิจพอเพียงได้ ก็จะทำให้ชีวิตเกิดความสมดุลนำมาซึ่งความเป็นอยู่ที่ดี มีความสุขและส่งผลต่อการมีคุณภาพชีวิตที่ดีอย่างยั่งยืนต่อไป
ข้อมูลอ้างอิง
ศรีเมือง พลังฤทธิ์. วิจัยคุณภาพชีวิตประชากร.วันที่สืบค้นข้อมูล 27 กุมภาพันธ์ 2555, จาก http://www.med.tu.ac.th/uploads/article/25_01_53.pdf
อัจฉรา นวจินดา. ทฤษฎีคุณภาพชีวิตตามปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง. วันที่สืบค้นข้อมูล 27 กุมภาพันธ์ 2555, จาก http://www.google.co.th/DnaydsOejMpgpwWRIIIJAOFA
กันตยา มานะกุล. การพัฒนาคุณภาพชีวิตโดยยึดปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง: กรณีศึกษา
ชุมชนบ้านจอมจันทร์ หมู่ที่ 2 ตำบลสันทราย อำเภอแม่จัน จังหวัดเชียงราย.วันที่สืบค้นข้อมูล 27 กุมภาพันธ์ 2555, จาก http://thesis.swu.ac.th/swuthesis/Adu_Ed/Kantaya_M.pdf
ชาญชัย อาษาดี. เศรษฐกิจพอเพียงกับการพัฒนาคุณภาพชีวิต.วันที่สืบค้นข้อมูล 27 กุมภาพันธ์ 2555, จาก http://www3.cdd.go.th/mukdahan/km/7chanchai.pdf
วิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี. เศรษฐกิจพอเพียง. วันที่ค้นข้อมูล 27 กุมภาพันธ์ 2555,จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี: http://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A3%E0%B8%A9%E0%B8%90%E0%B8%81%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%9E%E0%B8%AD%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%87
สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. การพัฒนาชีวิตโดยเศรษฐกิจพอเพียง.วันที่ค้นข้อมูล 27 กุมภาพันธ์ 2555,จากสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร : http://www.oae.go.th/ewt_news.php?nid=6763&filename=index
หนังสือเศรษฐกิจพอเพียง องค์การบริหารส่วนจังหวัดนนทบุรี. การแปลงปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงสู่กิจกรรมการปฏิบัติเศรษฐกิจพอเพียง. วันที่ค้นข้อมูล 27 กุมภาพันธ์ 2555 , จากหนังสือเศรษฐกิจพอเพียง องค์การบริหารส่วนจังหวัดนนทบุรี : http://www.rta.mi.th/21610u/Data/Data_pro/Popeaing/1.htm
สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย. แนวคิดและหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง.วันที่ค้นข้อมูล 27 กุมภาพันธ์ 2555,จากสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย : http://webcache.googleusercontent.com
มูลนิธิชัยพัฒนา.เศรษฐกิจพอเพียง.วันที่ค้นข้อมูล 27 กุมภาพันธ์ 2555,จากมูลนิธิชัยพัฒนา : http://www.chaipat.or.th/chaipat/content/porpeing/porpeing.html
คลังปัญญาไทย.เศรษฐกิจพอเพียง.วันที่ค้นข้อมูล 27 กุมภาพันธ์ 2555,จากคลังปัญญาไทย : http://sufficiencyeconomy.panyathai.or.th/
