เครื่องช่วยฟัง

การฟื้นฟูสมรรถภาพด้วยการใช้เครื่องช่วยฟังเป็นวิธีการที่ช่วยให้ผู้สูญเสียการได้ยินสามารถฟัง สื่อสาร และเพิ่มประสิทธิภาพในการด าเนินชีวิตประจำวัน นอกจากนี้เครื่องช่วยฟังสามารถช่วยให้ ผู้ที่มีปัญหาทางการได้ยินสามารถได้ยินมากขึ้นทั้งในสถานการณ์ที่เงียบสงบและมีเสียงดังอย่างไร ก็ตามการเข้าถึงเครื่องช่วยฟังยังเป็นปัญหาของผู้มีปัญหาทางการได้ยินทั่วโลก โดยมีสาเหตุหลักคือ จำนวนเครื่องช่วยฟังที่ไม่เพียงพอต่อความต้องการของผู้ใช้ โดยในปี ค.ศ. 2011 องค์การอนามัยโลก ประมาณการว่าในประเทศกำลังพัฒนามีผู้มีปัญหาด้านการได้ยินร้อยละ 20 หรือประมาณ 72 ล้านคน ที่มีความต้องการใช้เครื่องช่วยฟัง แต่อย่างไรก็ตามพบว่าเครื่องช่วยฟังมีเพียงพอต่อความต้องการเพียง ร้อยละ 10 เท่านั้นและเมื่อพิจารณาเฉพาะ ในกลุ่มประเทศกำลังพัฒนามีผู้มีปัญหาที่สูญเสียการได้ยิน และมีความจำเป็นต้องใช้เครื่องช่วยฟังเพียงร้อยละ 3 เท่านั้นที่ได้รับเครื่องช่วยฟังสำหรับ ประเทศไทยจากข้อมูลการสำรวจความมีปัญหาปี พ.ศ. 2550 พบว่าคนมีปัญหาทางการได้ยินและ สื่อความหมายมีสัดส่วนการใช้อุปกรณ์และเครื่องช่วยฟังเพียงร้อยละ 18 เท่านั้น โดยในกลุ่มวัยแรงงาน (อายุ 15–59 ปี) และวัยสูงอายุ (อายุ 60 ปีขึ้นไป) มีสัดส่วนการใช้อุปกรณ์และเครื่องช่วยฟัง ร้อยละ 9 และร้อยละ 25 ตามลำดับ การให้บริการเครื่องช่วยฟังในประเทศไทย ผู้มีปัญหาทางการได้ยินสามารถขอรับบริการเครื่องช่วยฟังได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่ายจากสถานพยาบาลภายใต้เงื่อนไขของสิทธิประกันสุขภาพแต่ละระบบ โดยในส่วนของระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติได้มีการสนับสนุนงบประมาณค่าใช้จ่ายในการจัดหา อุปกรณ์เครื่องช่วยฟังให้กับหน่วยบริการที่ผ่านการตรวจประเมินความพร้อมในการให้บริการ เครื่องช่วยฟัง ดังนั้นการศึกษานี้จึงมุ่งเน้นทำการศึกษาสถานการณ์การใช้เครื่องช่วยฟัง ระบบบริการภายหลังจากผู้มีปัญหาได้รับเครื่องช่วยฟัง ปัจจัยที่ส่งผลต่อการใช้เครื่องช่วยฟัง รวมถึงภาระ งบประมาณหากภาครัฐต้องสนับสนุนสิทธิประโยชน์ที่เกี่ยวข้องกับเครื่องช่วยฟังเพิ่มเติม

ข้อมูลเครื่องช่วยฟังเครื่องช่วยฟัง (Hearing aids) เป็นอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ขนาดเล็กที่สวมใส่ในหูหรือหลังใบหู เพื่อทำหน้าที่ขยายเสียงจากภายนอกทำให้ผู้ฟังรับรู้เสียงได้ดี หรือได้ยินมากขึ้นทั้งในสถานการณ์ที่เงียบ สงบและมีเสียงดัง โดยเฉพาะผู้ที่สูญเสียการได้ยินจะช่วยให้สามารถสื่อสารในชีวิตประจำวันได้ เครื่องช่วยฟัง แบ่งเป็น 2 ประเภทคือเครื่องช่วยฟังชนิดฟังเสียงทางอากาศ (Air Conduction Hearing Aid) เป็นเครื่องที่ใส่ไว้ที่หูโดยให้เสียงผ่านเข้าทางช่องหู และเครื่องช่วยฟังชนิดฟังเสียงทางกระดูก (Bone Conduction Hearing Aid) เป็นเครื่องที่ใส่ไว้ที่หูโดยให้เสียงผ่านเข้าที่บริเวณหลังใบหู (mastoid) ใช้ในกรณีที่ผู้ป่วยไม่สามารถใส่เครื่องทางช่องหู เช่น รูหูตีบ ไม่มีรูหู ผู้ป่วยที่มีหนองไหลจากหู ตลอดเวลา เครื่องช่วยฟังประเภทดังกล่าว มีทั้งชนิดที่วางอยู่ภายนอก และชนิดที่แพทย์ต้องท าการ ผ่าตัดเพื่อฝังไว้ที่กะโหลกศีรษะโดยมีตัวรับเสียงอยู่ภายนอก (Bone-Anchor Hearing Aid) ระบบเสียง ของเครื่องช่วยฟังโดยทั่วไปมีสองระบบ ได้แก่ ระบบเสียงแอนาล็อก (analog) และระบบเสียงดิจิทัล (digital) ข้อดีของระบบดิจิทัลคือมีสัญญาณเสียงที่ชัดเจน บางรุ่นสามารถปรับสัญญาณเสียงและระดับ ของการขยายเสียงที่มีควาดมถี่ต่าง ๆ ปัจจุบันเครื่องช่วยฟังมีหลายชนิด โดยมีความแตกต่างกันทั้ง ขนาด ก าลังขยาย ความดังสูงสุด และมีข้อบ่งชี้ในเครื่องช่วยฟังแต่ละชนิดที่แตกต่างกัน ชนิดเครื่องช่วย ฟังที่นิยมใช้กันในปัจจุบันส่วนใหญ่มี 3 ชนิด ได้แก่

เครื่องแบบกล่อง (Body Aid) มีความกว้างยาวประมาณ 2 เท่าของกล่องไม้ขีดไฟ มีสายไฟ ขนาดเล็กต่อมายังหูฟังที่เสียบในหู เครื่องช่วยฟังชนิดนี้มีข้อดีคือจับเหมาะมือ ปรับง่าย จึงเหมาะสำหรับ ผู้สูงอายุ อีกทั้งมีราคาถูก และหากมีการสูญเสียการได้ยิน 2 ข้างเท่ากันสามารถใช้เครื่องเดียวได้โดยใช้ วิธีการต่อสายแยกเข้าสองหู นอกจากนี้ยังมีกำลังขยายมาก จึงเหมาะสำหรับผู้ที่สูญเสียการ ได้ยิน ระดับรุนแรง แต่ข้อเสียของเครื่องชนิดนี้คือ มีสายรุงรัง จำกัดด้านการเคลื่อนไหว การฟังเสียง ไม่เป็น ธรรมชาติ เนื่องจากไมโครโฟนรับเสียงอยู่ที่บริเวณหน้าอก และทำให้เห็นความมีปัญหาได้ชัดเจนเครื่องแบบทัดหลังใบหู (Behind The Ear, BTE) ลักษณะเป็นกล่องขนาดนิ้วหัวแม่มือ โค้งเข้า กับหลังใบหูแล้วมีท่อพลาสติกต่อเข้ากับหูฟังที่เสียบในหู เป็นเครื่องที่กะทัดรัด ไม่เกะกะรุงรังเพราะ ไม่มีสาย แต่มีราคาสูง ปุ่มกดปรับระดับเสียงมีขนาดเล็กทำให้เกิดความไม่สะดวกในการปรับโดยเฉพาะ รายงานการศึกษาระบบบริการหลังการให้เครื่องช่วยฟังและการใช้เครื่องช่วยฟังในระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ผู้ใช้ที่เป็นกลุ่มผู้สูงอายุ ทั้งนี้สามารถใช้ได้กับผู้ที่มีกาสูญเสียการได้ยินน้อยไปจนถึงการสูญเสียการได้ ยินระดับรุนแรงเครื่องชนิดสั่งทำขนาดเล็กใส่ในหู (Custom- Made Hearing Aid ) แบ่งเป็น 3 ประเภทคือ In The Ear (ITE), In The Canal (ITC) และ A Completely-in-Canal (CIC) เครื่องช่วยฟังชนิดนี้ ต้องมี การสั่งท าเฉพาะรายเพราะต้องมีการพิมพ์แบบหูเพื่อให้เข้ากับลักษณะหูของผู้ใช้ ข้อดีคือมีการฟังเสียงที่ เป็นธรรมชาติ และเห็นความมีปัญหาน้อยลงเนื่องจากตัวเครื่องมีขนาดเล็กจิ๋ว โดยเฉพาะ CIC แต่ เครื่องช่วยฟังชนิดนี้ใช้ได้เฉพาะผู้ที่มีการสูญเสียการได้ยินไม่มากคือต่ำกว่า 70 เดซิเบลการเลือกใช้เครื่องช่วยฟังแต่ละชนิดผู้ป่วยที่สูญเสียการได้ยินต้องได้รับคำแนะนำจาก นักโสตสัมผัสวิทยา เพื่อให้แน่ใจว่าเครื่องช่วยฟังนั้นเหมาะกับผู้ใช้จริง รวมทั้งการเรียนรู้การใช้ การดูแล รักษาเครื่อง การแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้าเมื่อเครื่องขัดข้อง และการติดตามผลการใช้เครื่องเป็นระยะ ๆ เพราะในขณะใช้เครื่องช่วยฟังอาจเกิดโรคหูอย่างอื่นแทรกซ้อน ทำให้หูเสียมากขึ้น ความสามารถใน การฟังเสียงลดลง และต้องพบแพทย์เพื่อพิจารณารักษาหรือทำการปรับเครื่องใหม่ให้เหมาะกับการ สูญเสียการได้ยินที่เปลี่ยนไปเครื่องช่วยฟังทุกชนิดต้องอาศัยแบตเตอรี่เครื่องช่วยฟัง หรือถ่านเครื่องช่วยฟังในการให้พลังงานแก่เครื่องช่วยฟัง โดยถ่านของเครื่องช่วยฟังแบ่งออกเป็น 2 ชนิดคือถ่านเครื่องช่วยฟังก้อน ถ่านเครื่องช่วยฟังชนิดนี้ใช้กับเครื่องช่วยฟังชนิดแบบกล่อง ซึ่งเป็นลักษณะถ่านทั่เครื่องช่วยฟังวไปทั้งแบบ AA และ AAA มีกำลังไฟขนาด 1.4–1.5 โวลต์ มีข้อดีคือสามารถหาซื้อได้ง่าย และราคาถูกถ่านเครื่องช่วยฟังชนิด Zink air ถ่านเครื่องช่วยฟังชนิดนี้ใช้กับเครื่องช่วยฟังแบบทัดหลังใบหู และชนิดสั่งทำขนาดเล็กใส่ ในหู โดยใช้สารสังกะสีเป็นวัตถุดิบ โดยสารสังกะสีเป็นสารที่ไม่เป็นอันตรายต่อร่างกาย เป็นมิตรกับ สิ่งแวดล้อม ย่อยสลายได้ง่าย ให้กระแสไฟสูงอย่างสม่ำเสมอตลอดระยะเวลาการใช้งาน มีอายุการ ใช้งานที่ยาวนานกว่า และยังเก็บไว้ได้นานกว่า ถ่านชนิดนี้ก่อนใช้งานจะถูกปิดด้วยสติกเกอร์รายงานการศึกษาระบบบริการหลังการให้เครื่องช่วยฟังและการใช้เครื่องช่วยฟังในระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ แผ่นกระดาษวงกลมสีต่าง ๆ จากโรงงาน บริเวณด้านขั้วบวกจุดตรงกลางซึ่งจะมีรูเล็กขนาดเท่าปลาย เข็มเพื่อป้องกันไม่ให้ออกซิเจนในอากาศเข้าไปทำปฏิกิริยากับถ่านเครื่องช่วยฟังก่อนใช้งาน เมื่อดึงกระดาษออก ออกซิเจนในอากาศจะผ่านรูนี้เข้าไปกระตุ้นให้ถ่านเครื่องช่วยฟังอยู่ในภาวะพร้อมใช้งาน ถ้าหากเปิดทิ้งไว้โดยไม่ใช้งานนานไปถ่านเครื่องช่วยฟังจะเสื่อมหรือมีอายุใช้งานที่สั้นลง เมื่อแกะสติกเกอร์ออกแล้วแม้จะปะติดเข้าไปใหม่จะไม่ ทำให้ถ่านเครื่องช่วยฟังมีอายุใช้งานนานขึ้น ถ่านเครื่องช่วยฟังชนิดนี้มีขนาดแตกต่างกันตามขนาดเครื่องช่วยฟังแต่ละรุ่น แต่ที่นิยม ใช้กันทั่วไปมี 4 ขนาดคือ เบอร์ 10, 13, 312 และ 675 (รูป 2) โดยแต่ละเบอร์จะมีสีที่เป็นมาตรฐานถ่าน เครื่องช่วยฟัง นอกจากนี้ถ่าน Zink air จะให้ก าลังไฟขนาด 1.4 -1.45 โวลต์ต่างจากถ่านนาฬิกา หรือ ถ่านไฟฉายทั่วไปที่ให้กำลังไฟ 1.5 โวลต์ ถ้านำถ่านนาฬิกาไปใช้กับเครื่องช่วยฟังจะทำให้เครื่องช่วยฟัง ได้รับไฟแรงเกินไป แอมปลิไฟร์ซึ่งเป็นไมโครชิพจะเสียง่าย ทำให้เครื่องชำรุดง่าย ถ่านเครื่องช่วยฟังชนิดนี้ไม่สามารถ หาซื้อได้ตามร้านค้าทั่วไป แต่มีจำหน่ายตามร้านขายเครื่องช่วยฟัง สถานพยาบาลที่มีการบริการ เครื่องช่วยฟัง หรือตามเวปไซต์ https://www.intimexhearing.com โดยมีราคาเฉลี่ยประมาณ 300 บาทต่อแผงโดย 1 แผงบรรจุ 6 ก้อน ปัจจุบันผู้ใช้เครื่องช่วยฟังทั้งสามสิทธิในระบบหลักประกันสุขภาพต้องเสียค่าใช้จ่ายในการจัดซื้อเอง

เครื่องช่วยฟัง … เครื่องช่วยฟังคุณภาพสูงที่ช่วยคุณ หูตึง รักษา หาย ไม่หาย พิจารณาใส่เครื่องช่วยฟังเกณฑ์การพิจารณาใส่เครื่องช่วยฟังหูตึงทั้ง 2ข้างระดับ ปานกลางขึ้นไปหูดับเฉียบพลัน ต้องได้รับการรักษาต่อเนื่องมากกว่า 100 วันไม่สามารถรักษาให้หายไต้ด้วยยา หรือการผ่าตัดสิทธิการรักษา เบิกจ่ายเครืองช่วยฟังข้าราชการประกันสังคมผู้มีปัญหาการได้ยินทำไมต้องใส่เครื่องช่วยฟัง ?เครื่องช่วยฟังกระตุ้นประสาทหูเครื่องช่วยฟังทำให้การของผู้มีปัญหาการได้ยินสื่อสารได้ดีขึ้นเครื่องช่วยฟังกระตุ้นภาษาพูดในเด็กหูตึงเครื่องช่วยฟังป้องกันอันตรายข้อจำกัดของเครื่องช่วยฟัง ?เครื่องช่วยฟังขยายเสียงทุกเสียงเครื่องช่วยฟังขยายแต่เสียง ?เครื่องช่วยฟังห้ามโดนน้ำเครื่องช่วยฟังรูปแบบและกำลังขยายของเสียงปัญหาของผู้สูญเสียการได้ยินใส่เครื่องช่วยฟังเครื่องช่วยฟังเสียงดังไปเจ็บหูมัย ?เครื่องช่วยฟังไม่มีเสียงเครื่องช่วยฟังเสียงรบกวนมากเครื่องช่วยฟังหวีดทำอย่างไรการปรับตัวใส่เครื่องช่วยฟังเริ่มใส่ในที่เงียบเริ่มคุยกับคนรอบข้างใส่เครื่องช่วยฟังออกข้างนอก

วิกิเพจหมายเลข: 573