ข้อคิดจากขงจื้อ ...ความรู้ คืออะไร?

ขงจื้อกล่าวว่า  "จ๊งหยิ่ว  ฉันสอนเธอว่าความรู้คืออะไร เอาไหม? จ๊งหยิ่ว ตอบว่า เอาครับ.......

ขงจื้อกล่าวว่า "เมื่อเธอรู้อะไร  ก็บอกว่า รู้ ..

เมื่อเธอไม่รู้   ก็บอกว่า  ไม่รู้...  นี่คือ  ความรู้ "

อยากทราบว่า  คำว่า รู้ และไม่รู้ ในที่นี้ ที่เป็นความรู้นั้น คืออะไร (วิชชา  และ อวิชชา) ใช่หรือไม่

คำตอบ

ความรู้ เป็นสิ่งที่อยู่รอบตัวเรา ถ้าเป็นความรู้แบบนี้ พุทธศาสนาเรียกว่า "บัญญัติ"  แต่ถ้าอยากรู้ว่าแปลว่าอะไร คำแปลคือ สรรพสิ่ง มักจะเป็นสิ่งที่สมมติ

แต่ถ้าเป็นความรู้อีกแบบหนึ่ง คือการฝึกตน โดยการให้ทาน รักษาศีล เจริญภาวนา  ความรู้อย่างนี้ ในทางพุทธศาสนา มักเรียกว่า "ปัญญา" แล้วปัญญาก็มีทั้ง วิชชา  และ อวิชชา  หรือถ้าเปรียบเป็นธรรมะ ก็เป็น ธรรมขาว และ ธรรมดำ บุคคลที่เจริญแล้วควรสนใจ ธรรมขาว มากกว่าธรรมดำ

เพราะฉะนั้น คำกล่าวของขงจื้อ เรื่อง "ความรู้"  ถ้ารู้ในสิ่งที่ รู้ ก็ตอบว่าใช่ ไม่รู้ในสิ่งที่ไม่รู้ก็ตอบใช่ เป็นความรู้ที่แท้จริง ครับ  แต่ยังไม่ถึง ความเป็นวิชชา  และอวิชชา ครับ