ผญา ตอนที่ ๗

หมวด ๗ สั่งฟ้าไปหาน้อง

• คำปากพ่อแม่นี้ หนักเกิ่งธรณี

  ไผผู้ยอแยงนบ หากสิเฮืองเมื่อหน้า

  ในให้เสมอน้ำ คุงคาสมุทรใหญ่

  ให้เจ้าคึดถี่ถ้วน ดีแล้วจึงค่อยจา

  อย่าได้เฮ็ดใจเพี้ยง เขาฮอขมขื่ม

  ความคึดเจ้าอย่าตื้น เสมอหม้อปากแบน

  สิบตำลึงอยู่ฟากน้ำ อย่าได้อ่าวคนิงหา

  สองสะลึงแล่นมามือ ให้เจ้ากำเอาไว้

  มีเงินล้นเต็มถง อย่าฟ้าวอ่งหลายเน้อ

  ลางเทื่อ ทุกข์มอดไฮ้ เมื่อหน้าส่องบ่เห็น

  เงินหากหมดเสียแล้ว ขวัญยังดอมไถ่

  อันว่าผ้าขาดแล้ว แซงนั้นหากยัง

  ฮักผัวให้ มีใจผายเผื่อ

  ฮักผัวให้ฮักพี่น้อง แนวน้าแม่ผัว

  ฟักเฮือไว้ หลายลำแฮท่า

  หม่าข้าวไว้ หลายบ้านทั่วเมือง

• กินแกงให้เจ้าซอนดูก้าง คาคำซิจิ้มยาก

  ดูกมันไปอยู่ค้าง กินน้ำซิบ่ลง

  ข้ามเหนือเพื่อตกได้ ไหลลงมาค้อมพอแม่น

  คือดั่งอีโต้คมปู้ ให้ฟันเจ้ยแต่ไกล

  มีไหมแล้ว อย่าลืมคุณม้อนคว่าง

  ม้วนหากแบ่งเส้นหยุ่ง ยองให้ก่อจึงมี

  อย่าได้เห็นแก่ได้ หมากแตงโมหน่วยใหญ่

  ลางเทือโชคบ่ให้ เลยสิได้อ่าวหวนตัด

  เยี่ยวบ่เถิงภายลุน ซิคึกมือเมื่อหน้า

  เห็นว่าซอนลอนตั้ง กลางภาชน์อย่าฟ้าวอยากหลายเน้อ

  ลางเทือเป็นต่อนง้วน กินแล้วซิบ่ยัง

  เป็นขุนนี้ วิชาให้มีมาก

  อย่าได้เป็นดั่งหนังแห้ง มาจวบพ้อไฟไหม้ไงดโง

  กินให้พิจารไว้ คเณดูสามส่วน ดีดาย

  นอนให้คึดสี่ด้าน คนิงถ้วนจึงค่อยนอน

  ชาติที่แนวนามบ้ง แปงโตกาซิตอดกินแล้ว

  เฮ็ดให้คือดั่งม้วน ใยหุ้มห่อโต นั้นท้อน

  เห็นว่าได้หน่อยแก้ว อย่าปะเอิบใจหลาย

  ลางเทือ ฮงๆ ใส หน่วยขวงบ่มีฮู้

  กุญชโรช้าง แนวสูงสัตวใหญ่

  ตายย้อนนกใส่น้อย ผะหยาแพ้ผาบคืน

  ของบ่เป็นตาจ้ำ อย่าสุจุ่มลงเลิก

  ของบ่เป็นตากิน อย่ากินสิพวนท้อง

เฮือนใดยามกินข้าว หลายพามับแมบ
เฮือนนั้นเศิกบ่มั่ว ใจน้ำบ่คล่องปลา
เฮือนใดยามกินข้าว พาเดี่ยวเป็นหมู่
คำฮักยังช่างตู้ม กันไว้หมื่นอะสง
อันว่าผัวเมียฺฮ้าย ยามเดียวก็เป็นเพิ่น เสียแล้ว
บาดว่าพี่น้องฮ้าย คือขี้บ่เหม็น
เฮือคาแก้ง เกวียนเห็นให้เกวียนแก่
บาดว่าไปฮอดน้ำ เฮือซิได้แก่เกวียน
เฮือนคันบ่มีพ่อย้าว โจรสิเข้าล่วงเฮือน
จันทร์ใสแจ้ง ดวงเดียวบ่มีคล่อง
บ่มีดาวแวดล้อม จันทร์เจ้าก็บ่อเฮือง
หนองบ่อมีขอนขั่น ชาวแหเขาสิหว่าน ลงแล้ว
มีวังบ่มีเงือกเฝ้า คนใบ้ก็บ่ยำ