ความคิดสร้างสรรค์

   ( Creative Thinking)

  

กิลฟอร์ด (Guilford, 967.) นักจิตวิทยาชาวอเมริกันได้      ศึกษาโครงสร้างสมรรถภาพทางสมอง โดยเน้นเรื่องความคิด    สร้างสรรค์     ความมีเหตุผลและการแก้ปัญหา จนได้             แบบจำลองโครงสร้าง  สมรรถภาพทางสมองดังนี้

 โครงสร้างทางสติปัญญาตามทฤษฎีของกิลฟอร์ด

   ประกอบด้วยหน่วยจุลภาคจากทั้ง 3 มิติ  เท่ากับ 5×5 × 6       คือ 150 หน่วยแต่ละหน่วยประกอบด้วย  เนื้อหา ปฏิบัติการ     ผลผลิต  สามารถจำลองด้วยภาพ ดังนี้

 

ทฤษฎีและแนวคิดของกิลฟอร์ด

รูปแบบโครงสร้างทางสติปัญญาของกิลฟอร์ด

ความสามารถทางสมองของมนุษย์ประกอบด้วย สามมิติ

            มิติที่ 1  ด้านปฏิบัติการ

            มิติที่ 2  ด้านผลผลิต

            มิติที่ 3  ด้านเนื้อหา

มิติที่ 1  ด้านเนื้อหา แบ่งเป็น 5 ชนิด

            1.เนื้อหาที่เป็นรูปภาพ

            2.เนื้อหาที่เป็นเสียง

            3.เนื้อหาที่เป็นสัญลักษณ์

            4.เนื้อหาที่เป็นภาษา

            5.เนื้อหาที่เป็นพฤติกรรม

มิติที่ 2 ด้านปฏิบัติการ กระบวนการคิดต่างๆ

ที่สร้างขึ้นมาซึ่งประกอบด้วยความสามารถ 5 ชนิด

1.การรับรู้และการเข้าใจ

2.การจำ

3.การคิดแบบอเนกมัย เป็นความสามารถในการตอบสนองต่อสิ่งเร้าและแสดงออกในหลายๆแบบหลายๆวิธี

4.การคิดแบบเอกมัย เป็นความสามารถในการสรุปข้อมูลที่ดีและถูกต้องที่สุดจากข้อมูลหลากหลายที่มีอยู่

 5.การประเมินค่า เป็นความสามารถทางปัญญาในการตัดสินสิ่งที่รับรู้    จำได้ หรือกระบวนการคิดว่ามีคุณค่า ความถูกต้อง ความเหมาะสม    หรือมีความเพียงพอหรือไม่ อย่างไร

มิติที่ 3 ด้านผลผลิต ความสามารถที่ผสมผสานมิติด้านเนื้อหาและ

ด้านปฏิบัติเข้าด้วยกันเป็นผลผลิต   เมื่อสมองรับรู้วัตถุ/ข้อมูล

บุคคลจะเกิดการคิดในรูปแบบต่าง ๆ กัน ซึ่งสามารถให้ผล          แตกต่างกัน    6 ชนิด

1. หน่วย เป็นสิ่งที่มีคุณสมบัติเฉพาะตัวและมีความแตกต่างจากสิ่งอื่น

2.จำพวก เป็นกลุ่มสิ่งต่างๆ ซึ่งมีคุณสมบัติบางประการร่วมกัน

3.ความสัมพันธ์ เป็นการเชื่อมโยง 2 สิ่งเข้าด้วยกัน เช่น การเชื่อมโยงคำ     เชื่อมโยงความหมาย

4.ระบบ เป็นแบบแผนหรือรูปแบบจากการเชื่อมโยงสิ่งหลายๆสิ่งเข้าด้วยกัน

5.การปรับเปลี่ยน เป็นการเปลี่ยนแปลง  การหมุนกลับ การขยายความ   ข้อมูลจากสภาพหนึ่งไปยังอีกสภาพหนึ่ง

6. การประยุกต์ เป็นผลผลิตที่คาดหวังหรือการทำนายจากข้อมูลทีกำหนด

 

 

องค์ประกอบที่สำคัญของความคิดสร้างสรรค์

 

ประเภทของความคิดสร้างสรรค์

 

การยอมรับความคิดสร้างสรรค์

              

 

               กระบวนการสร้างสรรค์       ใช่จะสั้นแต่คิดได้

        มิควรด่วนดีใจ                           ว่าใครใครจะเห็นตาม

        ความคิดวิเศษสุด                       ที่ผลิตผุดจนล้นหลาน

        สวยสดและงดงาม                     ก็เพียงตามความเห็นตน

               ความคิดเป็นจุดเริ่ม             เมื่อปรับเพิ่มเติมวิถี

        ทำแล้วได้ผลดี                           จึงเป็นที่นิยมชม

         คนอื่นจะชื่นชอบ                        ตอบรับตามความเหมาะสม

        ดีกว่าฝันลมลม                          แล้วตรอมตรมกับความจริง

                                                          (ไพจิตร  สะดวกการ)