เนื่องจากสิ่งแวดล้อมและสภาพแวดล้อมรอบตัวนักเรียนมีความสำคัญต่อการเรียนจริยศึกษาในสถานศึกษา ดังกล่าวมาแล้ว สถานศึกษาต่าง ๆควรพิจารณาจัดให้เหมาะสมและจะช่วยให้การเรียนจริยศึกษาตามความมุ่งหมายของการศึกษาในแผนการศึกษาแห่งชาติบรรลุผลสำเร็จโดยเฉพาะการศึกษาระดับมัธยมศึกษา ควรสนใจเป็นพิเศษ เพราะในหลักสูตรมัธยมศึกษาไม่มีวิชาที่สอนในห้องเรียนเกี่ยวกับจริยศึกษาโรงเรียนมัธยมศึกษาจะต้องจัดกิจกรรมและจัดสิ่งแวดล้อมในสถานศึกษา ให้อำนวยผลต่อจริยศึกษาเป็นพิเศษจึงจะทำให้การศึกษาของโรงเรียนบรรลุจุดมุ่งหมายของหลักสูตรและของการศึกษาในแผนการศึกษาแห่งชาติกรมสามัญศึกษา กระทรวงศึกษาธิการเห็นความสำคัญในเรื่องนี้ จึงได้เสนอโครงการส่งเสริมการจัดจริยศึกษาในสถานศึกษาให้โรงเรียนทั้งหลายในสังกัดดำเนินการ ตั้งแต่ปีการศึกษา 2522 เป็นต้นมา ซึ่งมีอยู่ 5 วิธี เรื่องการจัดสิ่งแวดล้อมในโรงเรียน มีวัตถุประสงค์เพื่อให้ครูและนักเรียนตลอดจนบุคคลอื่น ๆ ในโรงเรียนได้เห็นคติเตือนใจอันที่จะเกิดความละอายที่จะประพฤติผิด และมีกำลังใจที่จะประพฤติดีเพื่อให้โรงเรียนได้พัฒนาด้านอาคารสถานที่ให้สะอาด ร่มเย็นเป็นที่น่าอยู่อาศัยและที่พักผ่อนจากการเรียนและเพื่อปลูกฝังหลักปฏิบัติที่เป็นขนบธรรมเนียมประเพณีอันงามของไทยแก่เยาวชนของชาติวิธีดำเนินการตามโครงการนี้ ได้จัดทำเป็นโครงการย่อย ดังนี้
1. โครงการจัดป้ายคติธรรมในโรงเรียนมีวัตถุประสงค์เพื่อให้ครูนักเรียน และบุคคลอื่น ๆในโรงเรียน ได้พบเห็นข้อคติธรรมและข้อคิดอันเป็นประโยชน์ เพื่อปลูกฝั่งน้ำใจหรืออุปนิสัยให้เป็นคนเสียสละ และมีความรักหวงแหนในสมบัติของส่วนรวมและเพื่อเป็นสิ่งเตือนใจทุกคนให้ประพฤติดีหลีกหนีความชั่วตามคติและอุดมการณ์ที่เขียนไว้บนป้ายคติธรรมวิธีดำเนินการมีดังนี้
1.1 มอบให้หัวหน้าหมวดวิชาภาษาไทย และหมวดสังคมศึกษา รวบรวมและคัดเลือกคติธรรมโดยเชิญชวนให้ครูอาจารย์ ในโรงเรียนและนักเรียนทุกระดับชั้นค้นคว้าแสวงหาคติธรรมจากแหล่งต่าง ๆ เช่น ส่งเสริมให้ทำดี ละเว้นความชั่วส่งเสริมให้ยึดถือปฏิบัติตามระเบียบประเพณีที่ดีงาม เตือนใจให้เลิกปฏิบัติ เช่นการสูบบุหรี่ ปลุกใจให้เกิดความรักใคร่สามัคคีในหมู่คณะ ปลุกใจให้รักชาติ ศาสนาพระมหากษัตริย์ ส่งเสริมเรื่องการรักษาความสะอาด ส่งเสริมให้รักษาต้นไม้ส่งเสริมให้เป็นคนตรงต่อเวลา
1.2 มอบให้หัวหน้าหมวดวิชาศิลปศึกษาจัดทำคติธรรมพอเหมาะกับข้อความเขียนด้วยสีสะดุดตา ให้น่าอ่านและถูกต้องทั้งด้านภาษาและอักษร
1.3 นำป้ายคติธรรมไปติดหรือแขวนไว้ตามมุม หรือที่ต่าง ๆ ที่เหมาะสมในบริเวณ
โรงเรียนหรืออาคารที่มีนักเรียนจำนวนมากผ่านเสมอ เช่น โรงอาหาร ซุ้มประตูโรงเรียน ต้นไม้
1.4 ประกาศและประชาสัมพันธ์กับครูอาจารย์ นักเรียนและบุคคลอื่น ๆในโรงเรียนให้ทุกคนเกิดความรู้สึกในศักดิ์ศรีของหมู่คณะโรงเรียนที่ต้องประพฤติปฏิบัติตามคติธรรมเหล่านั้น
2. โครงการจัดห้องจริยธรรมในโรงเรียนมีวัตถุประสงค์เพื่อส่งเสริมการเรียนการสอนศีลธรรม
เพื่อเป็นที่สงบใจของครูอาจารย์และนักเรียนตลอดจนเพิ่มพูนธรรมะจากหนังสือต่าง ๆ เพื่อให้เข้าใจสาระของชีวิตมากขึ้นเพื่ออบรมศีลธรรมจรรยาตามประเพณีไทย รู้ความหมายความสำคัญของประเพณีต่าง ๆ ทางศาสนาให้นักเรียนได้ปฏิบัติจริง และนำไปใช้ในชีวิตประจำวันให้ได้เพื่อฝึกให้นักเรียนเป็นผู้มีวินัย รู้จักสงบ สำรวม และเคารพสถานที่ฝึกนิสัยความรับผิดชอบเพื่อเน้นให้นักเรียนเห็นความสำคัญของศาสนาที่มีต่อสังคมไทยให้เห็นว่าศาสนาสามารถจะแก้ไขตนเองและสังคมได้ จะได้มีศรัทธายึดมั่นในศาสนายิ่งขึ้นวิธีดำเนินการ มีดังนี้
2.1 มอบหมายให้คณะครูอาจารย์ผู้ปกครอง ด้านจริยศึกษา จัดห้องเรียนเพื่อใช้เป็นห้องจริยศึกษาขนาดบรรจุนักเรียนได้ 1 ห้อง หรือมากกว่านั้น จัดการด้านการดูแลทำความสะอาดและจัดโดยให้นักเรียนห้องต่าง ๆ ผลัดเปลี่ยนมาช่วยกันทำเป็นประจำ
2.2 จัดหาเสื่อปูให้เต็มห้องเรียนเพื่อให้นักเรียนได้หัดนั่งพื้น เวลาทำกิจกรรมทางศาสนา เข้าสมาธิหรือนั่งฟังเทศน์
2.3 จัดหาโต๊ะหมู่บูชาพร้อมเครื่องบูชา พระพุทธรูปเครื่องประกอบในการจัดพิธีกรรมทางศาสนาจัดโต๊ะหมู่บูชาไว้ในที่เหมาะสมมีการจัดดอกไม้บูชาโดยให้นักเรียนผลัดเปลี่ยนกันจัดมาหรือทำขึ้นไว้มีธูปเทียนไว้พร้อมทุกโอกาสที่จะสวดมนต์ไหว้พระ หรือทำพิธีหรือทำกิจกรรมทางศาสนาในห้องนี้
2.4 จัดให้มีอุปกรณ์ประกอบการเรียนทางศาสนา เช่น เครื่องบวชนาค เครื่องกฐินอัฏฐบริขารของพระ แผนภูมิ แผ่นภาพที่เกี่ยวกับศาสนา และข้อธรรมทางศาสนา พระไตปิฎกหนังสือตำราศีลธรรมจรรยา และคำสอนของศาสนาต่าง ๆ ไว้สำหรับประกอบการเรียนและการค้นคว้าศึกษาของครูอาจารย์ และเด็กในห้องนี้
2.5 การใช้ห้องนี้ใช้ในโอกาสทำบุญบำเพ็ญกุศลตามประเพณีนิยม นิมนต์พระมารับสังฆทานเจริญพระพุทธมนต์เทศนาตามโอกาส เป็นที่เรียนเกี่ยวกับวิชาจริยศึกษาตลอดจนจัดกิจกรรมทางศาสนาและจริยศึกษา เช่น ฝึกสมาธิจัดวิทยากรมาบรรยายธรรมฯลฯ
3. โครงการส่งเสริมความสะอาดในโรงเรียนมีวัตถุประสงค์ เพื่อปลูกฝังทัศนคติที่ดี ในการรักษาความสะอาดแก่เยาวชนให้นักเรียนรู้จักรับผิดชอบร่วมกันรู้จักทำงานเป็นหมู่คณะเพื่อทำความสะอาดและสบายใจของผู้ที่อยู่ในโรงเรียนและผู้ที่มาติดต่อหรือเกี่ยวข้องทุกคนเพื่อให้เกิดความรักและภาคภูมิใจในสถาบันของตนซึ่งจะส่งผลไปถึงความเป็นระเบียบเรียบร้อยของสังคม และบ้านเมืองต่อไป วิธีดำเนินการมีดังนี้
3.1 จัดตั้งคณะกรรมการรับผิดชอบโครงการและแบ่งเป็นอนุกรรมการรับผิดชอบพื้นที่ในโรงเรียนเป็นส่วนๆหรืออาจแบ่งพื้นที่ในโรงเรียนให้นักเรียนแต่ละกลุ่มรับผิดชอบภายใต้การอำนวยการของคณะกรรมการบริหารโครงการส่งเสริมความสะอาดในโรงเรียนก็ได้
3.2 ประกาศให้ครูอาจารย์ นักเรียนและผู้อยู่ในโรงเรียนทราบโดยทั่วกันเกี่ยวกับนโยบายรักษาความสะอาดตามโครงการนี้
3.3 มอบหมายหน้าที่รับผิดชอบในการดูแลและรักษาความสะอาดในบริเวณดังกล่าวให้ดำเนินการตามข้อ (3.1) อาจจัดการประกาดความสะอาดบริเวณที่แบ่งไปให้นักเรียนแต่ละกลุ่มรับผิดชอบเป็นคราว ๆโดยจดข้อมูลความสะอาดความเรียบร้อยไว้เป็นระยะ ๆ มาเป็นเครื่องมือตัดสิน
3.4 แนะนำชี้แจงวิธีรักษาความสะอาดควบคู่กันไปกับการแบ่งความรับผิดชอบมีการปรับปรุงโครงการขยายงานออกไปนอกโรงเรียนตลอดจนการรักษาความสะอาดของที่สาธารณและรักษาสาธารณสมบัติด้วย
4. โครงการจัดทำสัญลักษณ์ที่ยึดเหนี่ยวทางใจในโรงเรียนมีวัตถุประสงค์เพื่อให้ครูอาจารย์
นักเรียน คนงานภารโรง และบุคคลอื่น ๆในโรงเรียน ได้มีที่ยึดเหนี่ยวจิตใจให้ประกอบแต่กรรมดี ละเว้นความชั่วทั้งทำให้เกิดความสามัคคี ลดความขัดแย้งต่างๆในโรงเรียนและทำให้เกิดความรักและหวงแหนในชื่อเสียงและเกียรติยศของสถานศึกษาอันจะไม่ทำความเสื่อมเสียแก่สถานศึกษาของตนเอง วิธีดำเนินการมีดังนี้
4.1 หัวหน้าสถานศึกษาหาที่เหมาะสมในสถานศึกษา เพื่อสร้างสัญลักษณ์ประจำสถานศึกษาอาจประดิษฐานพระพุทธรูป รูปผู้อุปการะโรงเรียนรูปบุคคลที่มีชื่อเสียงที่เป็นครูเก่า หรือนักเรียนเก่าของโรงเรียนรูปผู้ให้กำเนิดโรงเรียน เพื่อเป็นศูนย์รวมแห่งจิตใจของครูอาจารย์ นักเรียน และทุกๆคนในโรงเรียน
4.2 มอบให้หัวหน้าหมวดวิชาศิลปศึกษา ออกแบบดำเนินการก่อสร้างที่ประดิษฐานและรูปเคารพหรือสัญลักษณ์ โดยยึดหลักศักดิ์สิทธิ์ งดงามประหยัดและส่งเสริมความสามัคคี
4.3 เสร็จแล้วหัวหน้าสถานศึกษาจัดทำพิธีทางศาสนาเปิดรูปหรือสัญลักษณ์พร้อมครูอาจารย์ นักเรียนเก่า และคนอื่น ๆทั้งโรงเรียน เป็นการทำบุญและประกาศให้ทราบทั่วกัน และชี้แจงให้คนทราบประวัติความสำคัญและเกิดศรัทธาและเห็นด้วย
4.4 หัวหน้าสถานศึกษา ครูอาจารย์นำปฏิบัติตนแสดงออกถึงความเคารพให้นักเรียนทำตามด้วยความศรัทธาและจริงใจดูแลรักษาความสะอาด เรียบร้อย สง่าศักดิ์สิทธิ์อยู่เสมอ
5. โครงการปลูกต้นไม้มีวัตถุประสงค์เพื่อโน้มน้าวจิตใจของนักเรียนให้ใคร่มาศึกษาหาความรู้ในบรรยากาศที่ร่มรื่นสวยงามเพื่อปลูกฝังให้คุณค่าของความร่มรื่น และสวยงามความเป็นระเบียบเรียบร้อยความสะอาดของที่อยู่อาศัย และการทำงานหรือที่ทำงานทั้งเป็นการปลูกฝั่งให้นักเรียน รัก ซาบซึ้งและรู้จักอนุรักษ์ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมรู้จักทำงานเป็นหมู่คณะได้แสดงออกถึงการสร้างสรรค์เสียสละบำเพ็ญตนให้เป็นประโยชน์ต่อหมู่คณะและสถานที่ที่ตนใช้ประโยชน์อันจะนำไปปฏิบัติต่อสังคมภายนอกต่อไป และประการสุดท้ายให้นักเรียนได้เกิดความสำนึกร่วมกันว่า ตนเป็นส่วนหนึ่งของ
โรงเรียนอันจะบังเกิดความผูกพันธ์ความรักในสถานศึกษาของตนยิ่งขึ้นวิธีดำเนินการมีดังนี้
5.1 ผู้บริหารประชุมชี้แจงครูและนักเรียนถึงวัตถุประสงค์ของโครงการให้เข้าใจและเห็นประโยชน์เกิดความต้องการทั่วกันแล้วมอบให้ครูอาจารย์เกษตรหรือฝ่ายศิลปปฎิบัติทำแผนผังการปลูกต้นไม้ในบริเวณโรงเรียน
5.2 ชัดชวนให้นักเรียนนำไม้ดอก ไม้ประดับ หรือกร้าไม้ยืนต้นมาจากบ้านมาปลูกในบริเวณโรงเรียนตามแผนผัง แล้วช่วยกันดูแลรักษาเป็นห้องละส่วนหรือคนละต้นตามแต่จะมอบหมายหรือเห็นสมควร โดยใช้เวลาหลังเลิกเรียนตอนเช้าก่อนเข้าเรียน และในชั่วโมงเกษตรกรรม
5.3 ให้ครูอาจารย์เกษตรของโรงเรียนเป็นฝ่ายดูแล แนะนำการปลูก การบำรุงรักษาการตกแต่ง
6. โครงการอื่น ๆที่สถานศึกษาอาจเลือกจัดทำเพื่อสร้างบรรยากาศอันเอื้ออำนวยต่อการอบรมสั่งสอน และปลูกฝังคุณธรรมจริยธรรมแก่นักเรียน นักศึกษาหรือใช้ในการอบรมจริยศึกษาในสถานศึกษา โดยกำหนดวัตถุประสงค์และวิธีการดำเนินการเช่นเดียวกับโครงการที่กล่าวมาทั้ง 5 โครงการในข้อนี้ เช่นโครงการสวนโมกขธรรมในโรงเรียน โครงการสัญลักษณ์ประจำห้องเรียนโครงการกำหนดสัญลักษณ์ของโรงเรียน และคติเตือนใจโครงการฟื้นฟูความสะอาดของสถานศึกษาประจำปี โครงการพัฒนาระเบียบวินัยของโรงเรียนโครงการหน่วยพิทักษ์สิ่งแวดล้อมโครงการประกาศเกียรติคุณทางคุณธรรมและจริยธรรมของนักเรียนนักศึกษาโครงการส่งเสริมมารยาทในสังคม โครงการประกวดมารยาทนักเรียน นักศึกษาโครงการประกวดห้องเรียนประจำเดือนประจำภาค โครงการส่งเสริมประชาธิปไตยในโรงเรียนโครงการพัฒนาสิ่งแวดล้อมในโรงเรียน โครงการกำจัดการสูบบุหรี่ของนักเรียนโครงการจัดป้ายนิเทศที่พึ่งทางใจ โครงการจัดป้ายนิเทศเทิดทูนสถาบันโครงการจริยนิเทศ ฯลฯ
โครงการย่อยเกี่ยวกับการจัดสิ่งแวดล้อมและสภาพแวดล้อมดังกล่าวมานี้สถานศึกษาอาจเลือกให้เหมาะสมกับสภาพของสถานศึกษา วัยของนักเรียนนักศึกษาความจำเป็นและความต้องการของสังคมรอบโรงเรียน และในสถานการณ์ หรือเทศกาลต่างๆ.
งั้นๆ อะ