ต่อจากตอนที่แล้วจ้า...

สื่อและกิจกรรมประกอบการเรียนการสอน               

ในการสอนพื้นฐานวัฒนธรรมไทยนั้น ผู้เขียนได้พยายามใช้สื่อการสอนที่ทำให้ผู้เรียนได้เห็นภาพอย่างชัดเจนมากที่สุด สื่อการสอนที่ผู้เขียนใช้ประกอบด้วยภาพถ่าย แผ่นเสียง แผ่นภาพยนตร์ของตัวอย่าง ของจริง เช่น น้ำพริก ผ้าไทย เครื่องดนตรีไทย เป็นต้น               

ด้านกิจกรรมการเรียนการสอนนั้น ผู้เขียนให้ผู้เรียนฟังบรรยายจากผู้สอน ดูภาพประกอบจากภาพถ่ายและวีซีดี รวมทั้งจัดให้ผู้เรียนออกมาเล่นละครประกอบเนื้อหา และฝึกปฏิบัติมารยาทไทย นอกจากนี้ยังมีการสาธิตการทำอาหารไทย คือ ต้มยำกุ้ง และการเล่นดนตรีไทย (เป่าขลุ่ย) ให้ผู้เรียนได้ชมอีกด้วย ผลปรากฏว่า ผู้เรียนให้ความสนใจเป็นอย่างมาก กิจกรรมประกอบการเรียนดังกล่าวนี้ จึงช่วยเสริมความเข้าใจในบทเรียนให้กับผู้เรียนได้เป็นอย่างดี 

 การวัดผลและประเมินผล               

สมพงศ์ วิทยศักดิ์พันธุ์ (2545: 22) กล่าวว่า การเรียนจำเป็นต้องมีการวัดผลและประเมินเสมอ เพื่อตรวจสอบความก้าวหน้าของผู้เรียน ผู้เขียนจึงได้ดำเนินการวัดผลการเรียนของผู้เรียนอย่างสม่ำเสมอและทำหลายวิธี ไม่ว่าจะเป็นการทำแบบฝึกหัดทั้งในและนอกชั้นเรียน การสอบข้อเขียน    หรือการสอบปฏิบัติมารยาทไทย รวมทั้งการวัดความตั้งใจของผู้เรียนแต่ละคนจากการสังเกตพฤติกรรมในห้องเรียน และการตรวจสมุดจดงานของผู้เรียน ตลอดจนความตรงต่อเวลาในการส่งงาน วิธีการวัดผลและประเมินผลดังกล่าวนี้ ผู้เขียนได้แจ้งให้ผู้เรียนทราบล่วงหน้า เพื่อให้ผู้เรียนเข้าใจและเตรียมตัวได้ถูกต้องอยู่เสมอ

 ปัญหาที่พบและแนวทางแก้ไข               

ปัญหาและการแก้ไขปัญหาในการเรียนการสอนที่ผู้เขียนพบทั้งในและนอกห้องเรียน สรุปได้เป็นประเด็นดังนี้               

1. การออกเสียงตัวพยัญชนะไม่ชัด 

พยัญชนะที่ผู้เขียนพบว่าผู้เรียนมีปัญหาในการออกเสียงมากที่สุด คือ เสียง “ด” ออกเสียงเป็น “ต” ผู้เขียนแก้ปัญหาโดยวาดรูปการวางตำแหน่งของอวัยวะที่ใช้ในการออกเสียง “ด” จากนั้น ออกเสียงให้ผู้เรียนลองพูดตามหลาย ๆ ครั้ง โดยพยายามทำให้ผู้เรียนรู้สึกผ่อนคลายมากที่สุด เพื่อที่จะได้ไม่รู้สึกเกร็งเวลาที่ต้องออกเสียงคำเดิมซ้ำกันบ่อย ๆ การแก้   ปัญหาด้วยวิธีนี้ ผู้เขียนพบว่า ประสบความสำเร็จเป็นอย่างดี               

2. การลากเสียงสระให้ยาว

เช่น คำว่า “ดนตรีไทย” ผู้เรียนจะออกเสียงเป็น “โดนตรีทาย” ผู้เขียนได้แก้ปัญหาโดยการออกเสียงให้ผู้เรียนฟัง พร้อมทั้งเน้นย้ำผู้เรียนว่าจะต้องออกเสียงให้เร็ว     และกระชับขึ้น มิฉะนั้นความหมายของคำจะเปลี่ยนไป เมื่อผู้เขียนออกเสียงและเน้นย้ำผู้เรียนบ่อย ๆ ปรากฏว่า ผู้เรียนสามารถออกเสียงได้ดีขึ้น

3. การไม่นิยมพูดคำลงท้าย “ค่ะ”, “ครับ”

เนื่องจากในภาษาจีนไม่มีคำลงท้าย ผู้เขียนจึงแก้ปัญหาโดยการพูดย้ำกับผู้เรียน บ่อย ๆ จนผู้เรียนรู้สึกคุ้นเคยกับการใช้คำลงท้ายดังกล่าว นอกจากนี้ ผู้เขียนยังได้อธิบายเพิ่มเติมอีกว่า ในวิถีชีวิตของคนไทย การลงท้าย ค่ะ ครับ แสดงออกถึงความเป็นเพศหญิงและเพศชาย และเป็นการแสดงความเคารพต่อผู้อาวุโส

4. การทักทายและกล่าวคำว่า “สวัสดี”

ผู้เขียนสังเกตว่า ในช่วงแรก ๆ ที่ผู้เขียนเริ่มสอนนั้น ผู้เรียนบางคนเมื่อพบผู้เขียนนอกชั้นเรียน จะยังไม่รู้ว่าตนควรทักทายอย่างไร นอกเหนือจากการไหว้ แต่เมื่อผู้เขียนได้แสดงให้ผู้เรียนเห็น กล่าวคือ เมื่อพบผู้เรียน ผู้เขียนจะทักทายด้วยคำว่า “สวัสดีค่ะ คุณ/หนูจะไปไหนเหรอคะ / คุณ/หนูทานข้าวหรือยังคะ” แล้วผู้เรียนก็จะตอบคำถามของผู้เขียน ในครั้งต่อไปที่ผู้เรียนพบผู้เขียน ผู้เรียนก็จะยกมือไหว้ พร้อมทั้งทักทายผู้เขียนก่อนว่า “สวัสดีครับ/ค่ะอาจารย์ อาจารย์จะไปไหนครับ/คะ ผม/หนูจะไปหอพัก/ไปโรงอาหารครับ/ค่ะ อาจารย์ทานข้าวหรือยังครับ/คะ” โดยที่ผู้เขียนยังไม่ทันจะได้พูดทักทายผู้เรียนขึ้นมาก่อนเลย การแก้ไขปัญหานี้ของผู้เขียน ด้วยวิธีการแสดงให้ผู้เรียนได้เห็นเป็นตัวอย่าง จึงถือว่าประสบผลสำเร็จดีทีเดียว               

 ตลอดระยะเวลาเกือบ 3 เดือนที่ผู้เขียนได้สอนภาษาไทยให้แก่นักศึกษาจีน ทำให้ผู้เขียนได้รับความรู้และประสบการณ์ในการสอนชาวต่างชาติ ประสบการณ์ด้านภาษาจีนและการใช้ชีวิตในต่างแดน รวมทั้งยังได้สัมผัสกับความมีน้ำใจของคณาจารย์ เจ้าหน้าที่และนักศึกษาที่มหาวิทยาลัย  ชนชาติกวางสีอีกด้วย เป็นช่วงเวลาที่ผู้เขียนจะไม่มีวันลืมเลือนตลอดไป ขอบคุณภาควิชาภาษาไทยและภาษาตะวันออก คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม ที่ให้โอกาสดี ๆ เช่นนี้แก่ผู้เขียน  

--------------------------------------------------------------- 

บรรณานุกรม 

เบญจมาศ ขำสกุล.  “กวางสี...หนีห่าว  เจียวไท้อยู่ เจียวไท้กั๋วเหวินฮั่ว,” 

22 กันยายน  2549 <http://202.183.233.73/human/member/benjamas/pdf/22_09_2549.pdf>                 22 กุมภาพันธ์ 2550.

สมพงศ์ วิทยศักดิ์พันธุ์.  คู่มือการสอนภาษาไทยเบื้องต้น ในบริบทไทยศึกษาสำหรับชาวต่างชาติ.  กรุงเทพฯ : โครงการพัฒนาความร่วมมือด้านการเรียนการสอนภาษาไทยบนฐานไทยคดีศึกษา ทบวงมหาวิทยาลัย,  2545.

อรุณี วิริยะจิตรา.  การเรียนการสอนภาษาเพื่อการสื่อสาร.  กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์ อักษรเจริญทัศน์,  2532.

อรรณพ วราอัศวปติ.   “เปิดสถาบันขงจื๊อมหาวิทยาลัยมหาสารคาม,”  25 ธันวาคม 2549 <http://gotoknow.org/blog/phyto/69291> 22 กุมภาพันธ์ 2550.