เมื่อวานได้เขียนถึงเวลาละศีลอด ก็คือเวลาหนึ่งของเวลาละหมาดของมุสลิมทุกคน
การละหมาดที่มุสลิมทุกคนต้องทำนั้นมีเวลาที่แน่นอน จะทำตามใจตัวเอง หรือตามความสะดวกไม่ได้ ดังที่ได้บัญญัติไว้ในอัลกุรอานว่า ..
إِنَّ الصَّلاَةَ كَانَتْ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ كِتَاباً مَّوْقُوتاً [النساء : 103
ความว่า แท้จริงการละหมาดนั้นเป็นบัญญัติที่ถูกกำหนดเวลาไว้แก่ผู้ศรัทธาทั้งหลาย
และจากอายะฮฺอื่นๆและจาหะดีษหลายหะดีษ บรรดาผู้รู้(อุลามาอฺ)ได้ลงความเห็นพร้อมต้องกันว่า เวลาละหมาดที่มุสลิมทุกคนจะต้องกระทำกันมีทั้งหมด 5 เวลา คือ
- เรียกว่า เวลาซุฮรฺ (ظهر) เริ่มตั้งแต่ ดวงอาทิตย์เลยเที้ยงวัน จนถึงเวลาความยาวของเงาของวัตถุเท่ากับความยาวของวัตถุนั้นพอดี
- เรียกว่า อัศรฺ( فجر ) เวลาตั้งแต่ความยาวของเงาของวัตถุยาวกว่าตัววัตถุ จนถึงดวงอาทติยตกดิน
- เรียกว่า มัฆริบ( مغرب ) ตั้งแต่ดวงอาทิตย์ตกดิน(Sunset)เป็นเวลาที่เริ่มละศีลอดได้(ที่ดีควรจะทันที) จนถึงแสงสีแดงเรือๆทางขอบฟ้าฟ้าตะวันตกหมดไป
- เรียกว่า อิชาอฺ(عشاء) เริ่มตั้งแต่แสงสีแดงเรือๆหมดไปจนถึงเที่ยงคืน หรือก่อนจะเข้าแสงอรุ่นรุ่ง(ฟัจร)แต่ไม่สนับสนุนให้ยึดเวลานี้ ทีดีควรยึดเวลาถึงเที่ยงคืนเท่านัน
- เรียกว่า ฟัจรฺ( فجر )หรือศุบฮฺ( صبح ) เริ่มตั้งแต่อรุ่นรุ่ง(เริ่มแสงเรือๆสีขาว) จนถึงดวงอาทิตย์ขึ้น(sunrise)
ถ้าเราสังเกตดวงอาทิตย์หมุนรอบโลกในแต่ละเวลาสามารถเขียนเป็นไดอะแกรมดังนี้

จะเห็นว่าเวลา อัศรฺ (Shadow) จะมีสองตำแหน่ง
- ตำแหน่งแรกความยาวเงาของวัตถุเท่ากับวัตถุ นั้นเป็นการเข้าเวลาละหมาดอัศรฺตามทัศนะของชาฟีอี
- ตำแหน่งที่สอง ความยาวขงเงาวัตถุจะเป็นสองเท่าของวัตถุ เป็นการเข้าเวลาอัศรฺตามทัศนะของฮานาฟี
ตำแหน่งแสงเรือสีแดงหมดไปกับตำแหน่งแสงสีขาวเรือๆ เรียกว่า แสงสนธยา(ไทวไลท์:Twillight) นักวิชาการและอุลามาอฺมีความเห็นต่างกัน
- Civil Twillight แสงสนธยาปกติ (ประมาณว่าไฟที่เสาไฟฟ้าที่ใช้สวิทช์อัตโนมัตเริ่มติด) มุมดวงอาทิตย์ลับขอบฟ้าไปแล้ว(มุมกด:Depression)ประมาณ 6 องศา
- Nautical Twillight แสงสนธยาของชาวเรือ ในทะเลจะเห็นขอบฟ้ารางๆ มุมกดประมาณ 12 องศา
- Astronomical Twillight แสงสนธยาดาราศาสตร์ ท้องฟ้ามืดสนิท ดวงดาวมองเห็นชัดเจน มุมกดประมาณ 18 องศา
สำหรับการกำหนดเวลาอิชาอฺและเวลาฟัจรฺหรือศุบฮแล้ว นักวิชาการอิสลามได้มีความเห็นของค่ามุมกดต่างๆกัน ซึ่งอยู่ในช่วง 15-20 องศา แสงสนธยาในช่วงของมุมนี้ว่า แสงสนธยาดาราศาสตร์อิสลาม (Astro Islamic Twillight : AIT)
- University of Islamic Siesnce, Karachi AIT อิชา =18 AIT ศุบฮฺ = 18
- Islamic Society of North America AIT อิชา =15 AIT ศุบฮฺ = 15
- World Islamic League AIT อิชา =17 AIT ศุบฮฺ = 18
- Umul Qura (Saudi Arabia) AIT อิชา =ไม่ปรากฎแต่จะนับหลังจากเริ่มเวลาเข้ามัฆริบ 90 นาทีสำหรับในเดือนปกติ และ 120 นาทีสำหรับในเดือนรอมฎอน AIT ศุบฮฺ = 18
- Egyptian General Org. of Surveying AIT อิชา =18 AIT ศุบฮฺ = 18
จากการศึกษาการกำหนดเวลาทั้งหมดและจากการคำนวนที่ได้เขียนวิธีการคำนวณที่ได้แนะนำในหนังสือ อัลฟาลัก ของ รศ.นิแวเตะ หะยีวามิง ผมได้เลือกคำนวณตารางกำหนดเวลาละหมาดสำหรับ จังหวัดปัตตานีและยะลา โดยใช้ข้อตกลงเบื้องต้นดังนี้
- ตำแหน่ง ลองติจูด 101.20 องศาเหนือ และ ละตะจูด 6.34
- เวลาซาวาล คล้อยหลังเที่ยงวัน ไป 2 นาที
- เพิ่มเวลาหลังตะวันตกดินไปแล้ว 2 นาที (กันผิดพลาด)
- ใช้ตำแหน่งมุมกด 18 องศา ทั้งเวลาอิชาอฺ และศุบฮฺ
- เวลาอิมซาก ก่อนศุบฮฺ 15 นาที (ผมเป็นคนอ่านอัลกุรอานช้า 50 อายะฮฺ คิดว่าประมาณ 15 นาที)
สนใจจะนำไปใช้ โหลดได้นะครับ ตารางเวลาละหมาดในเดือนรอมฎอน รับรองไม่ผิดพลาด
วัสสาลาม
เหมาะสมแล้วครับ ที่เป็นนักวิทยาศาสตร์มุสลิม
อัลฮัมลุลิลลาอ์ครับ มีหะดีษระบุไว้ว่า ความรู้เรื่องอัลฟาลักจะเลือนหายไป ดีที่มหาวิทยาลัยของเรามีอาจารย์ที่สนใจและเชี่ยวชาญเรื่องนี้อยู่
คอบคุณ อาจารย์ มากครับ
ผมพอมีความรู้แบบงูๆปลาๆ หรอก
ที่เขียนขึ้นมา ลุ้นคนอื่นไม่ขึ้น เลยต้องตัดสินใจวกกลับมาทำเรื่องนี้ต่อ
ผมอยากเอาดีทางการศึกษาและจิตวิทยาในอิสลามมากกว่า เพราะระยะหลังเห็นเขาพูดเรื่องวิชาการทางวิทยาศาสตร์รู้สึกจะงงๆ พอควร นะ
ขอบคุณอ.ทีเคารพยิ่งที่ให้ข้อมูลและความรู้
ขอให้สูขภาพแข็งแรงนะค่ะ
(มอย.)
ผมกำลังทำบลอกเกี่ยวกับวิทยาศาสตร์อยู่ครับอาจารย์ พยายามจะสอดแทรกอารั่ย
ที่เกีย่วกับอิสลามให้มากที่สุด เสนอแนะด้วยครับอาจารย์
ขอบคุณมาก ได้ความรู้มากเลยค่ะ จริงๆแล้วอิสลามมีหลักฐานการอ้างอิงทุกอย่าง อยู่ที่เราจะค้นหาได้มากขนาดไหน ขอบคุณอัลลอฮฺที่พระองค์ทรงเมตตา สร้างเราให้เกิดมาเป็นมุสลิม
ผมภูมิใจมากที่ได้เข้าไปอ่านบทข้อความของอาจารย์ สู้ต่อไปนะคับ
จากบล็อก(คอลัฟ บินลา)