สมาชิก
แลกเปลี่ยน

ระบาดวิทยากับโรคเรื้อรัง

 ร้านอโรคยศาลา (ร้านขายสมุนไพรของโรงพยาบาลครบุรี) จึงขยับมาทำหน้าที่ขายของ ที่เป็นสิ่งแวดล้อมที่ดีสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน  

ทำงานมาตั้งนาน ไม่ค่อยเข้าใจระบาดวิทยาเท่าไรนัก แต่ด้วยโอกาสที่ต้องดูแลนักศึกษาแพทย์ปี 1–3 ในวิชาชนบทศึกษา มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี ทำให้เข้าใจแนวคิดง่าย ๆ ของระบาดวิทยาได้แก่ Host, Agent, Environment  

Host ในความหมายของระบาดวิทยาเป็นเรื่องของตัวบุคคล ซึ่งเทียบได้กับผู้ป่วยเบาหวาน  

Agent ในความหมายของระบาดวิทยา คือธรรมชาติของเชื้อโรค ซึ่งเทียบได้กับธรรมชาติชองเบาหวาน  

Environment ในความหมายของระบาดวิทยา คือสิ่งแวดล้อมที่เอื้อหรือลดโอกาสติดเชื้อ ซึ่งเทียบได้กับลักษณะพฤติกรรม ครอบครัว วัฒนธรรม สิ่งแวดล้อมในหมู่บ้าน ร้านค้า  ที่เอื้อหรือลดความเสี่ยงที่จะเกิดเบาหวานหรือทำให้การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมทำได้ง่ายขึ้น

“หมอ ๆ กาแฟทำให้น้ำตาลขึ้นไหม”

 “ตัวกาแฟส่งผลต่อระดับน้ำตาลในเลือดไม่มาก แต่น้ำตาลใส่ในกาแฟเป็นเรื่องใหญ่กว่าค่ะ”

“ลุงกินกาแฟแบบไหน”

คำตอบที่มักจะได้รับคือโอเลี้ยงในตลาด ซึ่งไม่ใส่เพียงน้ำตาล แต่มีนมข้นหวานอีกครึ่งแก้วหรือกาแฟซอง 3 in 1 ซึ่งมีขายอยู่ทั่วไป เพราะสะดวก

คำแนะนำก็คือ ลุงเลือกซื้อกาแฟน้ำตาลน้อยกินดีไหมค่ะ หรือ กินกาแฟไม่ใส่น้ำตาล เป็นต้น

คำตอบก็คือ ไปซื้อที่ไหนนะหมอ ผมไปหาซื้อทั้งตลาดมาแล้วแต่ไม่มี  

“สมาชิกเบาหวานของเรา ใครเป็นร้านค้าบ้าง ช่วยเอากาแฟไม่มีน้ำตาล แล้วก็นมถั่วเหลืองน้ำตาลน้อยมาขายได้ไหมจ๊ะ”

เวลาผ่านไป 1 ปี ไม่มีร้านค้าไหนเอามาขายเลย   ฮา......

เหตุผลคือ กลัวไม่มีคนซื้อ ทำไงดีนะ ผู้ป่วยหลายคนต้องกินกาแฟ เพราะต้องตื่นตี 1 มาขายของ ไม่กินก็อยู่ไม่ได้  เฮ้อ ! เมื่อไม่มีใครขาย โรงพยาบาลเอามาขายเองก็ได้

ร้านอโรคยศาลา (ร้านขายสมุนไพรของโรงพยาบาลครบุรี) จึงขยับมาทำหน้าที่ขายของ ที่เป็นสิ่งแวดล้อมที่ดีสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน ในอำเภอครบุรี ซึ่งมีรายการของในร้านดังนี้ กาแฟน้ำตาลน้อย นมถั่วเหลืองน้ำตาลน้อย น้ำตาลเทียม แผ่นซีดีสำหรับออกกำลังกาย ยางยืดสำหรับออกกำลังกาย รอกลุงหยาด รองเท้าที่เหมาะกับผู้ป่วยเบาหวานเป็นต้น

ผลดีที่เกิดขึ้น เช่น

  • นมสำหรับเยี่ยมผู้ป่วย เริ่มเปลี่ยนจากนมเปรี้ยว นมหวาน นมช็อกโกแลต เป็นนมถั่วเหลืองน้ำตาลน้อย คนที่ยังไม่เป็นเบาหวาน ประชาชน และเจ้าหน้าที่ เลือกซื้อกาแฟน้ำตาลน้อยเพื่อลดการรับน้ำตาล แต่อันนี้มีข้อควรระวัง คือ ต้องบอกว่าหมอไม่ได้แนะนำให้ดื่มกาแฟนะ ต้องคอยบอกเสมอว่า ถ้าไม่กินเป็นเรื่องที่ดี แต่ถ้ากินก็เลือกที่มีน้ำตาลน้อย
  • เป็นแหล่งรวมของที่เหมาะกับผู้ป่วยเบาหวาน ซึ่งก็จะค่อย ๆ หาของที่เหมาะมาเพิ่ม เช่น ที่ตัดเม็ดยา ตลับจัดยา เป็นต้น จนกว่าร้านค้าในครบุรี เห็นว่าการขายของน้ำตาลน้อย สามารถขายได้เพราะมีกลุ่มผู้บริโภคอย่างแน่นอนและสามารถทำกำไรได้

 พญ.สกาวเดือน นำแสงกุล

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย 

· คำสำคัญ: เบาหวาน อาหาร สกาวเดือน นำแสงกุล ร้านอโรคยศาลา โรงพยาบาลครบุรี 
· หมายเลขบันทึก: 496271 · เขียน:  
· ดอกไม้:
4
 · ความเห็น:
2
 · อ่าน: แสดง 
· สัญญาอนุญาต: ครีเอทีฟคอมมอนส์แบบ แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-อนุญาตแบบเดียวกัน
 แจ้งลบ
 
 แจ้งลบ
บันทึกก่อนนี้
บันทึกใหม่กว่า
Dr. Ple
เขียนเมื่อ Sat Jul 28 2012 08:40:15 GMT+0700 (ICT)

อโรคยศาลา ===> ชื่อเพราะจังเลยนะคะ

ขอบคุณค่ะ

อาทิตยา วังวนสินธุ์
เขียนเมื่อ Sat Jul 28 2012 09:38:06 GMT+0700 (ICT)

ให้กำลังใจโรงพยาบาลครบุรี ที่คิดสิ่งดีดีให้เรียนรู้เสมอ หากขยายผลความคิดนี้ต่อไป จะเพิ่มสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อการดูแลตนเองของผู้ป่วยและประชาชนทั่วไปมากขึ้น ชื่นชมค่ะ

อนุญาตให้แสดงความเห็นได้เฉพาะสมาชิก
ไม่อนุญาตให้แสดงความเห็น
{{ kv.current_user.preferred_name }} - เพิ่มความเห็นเพิ่มความเห็น
 ใส่รูปหรือไฟล์