สัญญาอนุญาต

สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ประเทศไทย

เครือข่ายครีเอทีฟคอมมอนส์ได้สนับสนุนการใช้สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์และเผยแพร่แนวคิดวัฒนธรรมเสรีและได้รณรงค์ให้สังคมไทยใช้สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ให้เหมาะสมกับงานสร้างสรรค์

“สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์จัดทำขึ้นเพื่อให้เจ้าของผลงานอันมีลิขสิทธิ์ สามารถเปิดให้สาธารณะนำงานของตนไปใช้ได้ โดยไม่ต้องขออนุญาต เพียงแต่ต้องทำตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ เช่น อ้างอิงที่มา ไม่ใช้เพื่อการค้า หรือ คงต้นฉบับไม่ดัดแปลง

การใช้สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ ไม่ใช่การสละลิขสิทธิ์หรืออุทิศงานเป็นสาธารณสมบัติ เจ้าของงานยังเป็นผู้ถือครองสิทธิ์ของงานนั้นเหมือนเดิม หากแต่ผู้ที่นำผลงานของเจ้าของงานไปใช้โดยผิดเงื่อนไข เจ้าของงานสามารถฟ้องร้องและบังคับผู้ที่ทำผิดได้ตามที่กฎหมายลิขสิทธิ์ คุ้มครอง ซึ่งประเทศไทยได้รองรับกฎหมายนี้แล้ว” (cc.in.th)

วิธีการนำไปใช้

สัญญาอนุญาตมี 4 ตัวหลัก คือ

  • สัญญาอนุญาตประเภทแสดงที่มา (BY) : สัญญาอนุญาตประเภทนี้อนุญาตให้ผู้อื่นดัดแปลง และต่อยอดงานของคุณ ถึงแม้ว่าจะทำไปเพื่อการค้า ตราบใดที่คนที่นำผลงานคุณไปใช้ให้เครดิต/อ้างอิงคุณในฐานะผู้สร้างงานต้นฉบับ
  • สัญญาอนุญาตประเภทไม่ใช้เพื่อการค้า (NC) : สัญญาอนุญาตประเภทนี้ไม่อนุญาตให้ผู้อื่นนำผลงานของคุณไปใช้เพื่อการค้าแต่อย่างใด
  • สัญญาอนุญาตประเภทไม่แก้ไขต้นฉบับ (ND) : สัญญาอนุญาตประเภทนี้ไม่อนุญาตให้ผู้อื่นนำผลงานของคุณมาดัดแปลง แก้ไขหรือต่อเติมผลงานของคุณแม้เพียงถ้อยคำเดียว
  • สัญญาอนุญาตประเภทอนุญาตแบบเดียวกัน (SA)  : สัญญาอนุญาตประเภทนี้ต้องเผยแพร่งานของคุณภายใต้สัญญาอนุญาตประเภทอนุญาตแบบเดียวกับของคุณ หลายคนมักเปรียบเทียบสัญญาอนุญาตประเภทนี้กับสัญญาอนุญาตของซอฟต์แวร์เสรี (open source software) งานดัดแปลงใหม่ ๆ ที่ต่อยอดจากงานของคุณจะอยู่ภายใต้สัญญาประเภทเดียวกัน ดังนั้น งานดัดแปลงต่าง ๆ จึงยอมให้นำไปใช้เพื่อการค้าได้

 

สัญญาอนุญาตสามารถนำมาผสมกันได้ทั้งหมด 6 รูปแบบ (ตามรูปแบบสัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ประเทศไทย)

1. สัญญาอนุญาตประเภทแสดงที่มา ไม่ใช้เพื่อการค้า และไม่แก้ไขต้นฉบับ (by-nc-nd)

สัญญาอนุญาตรูปแบบนี้นับได้ว่ามีข้อจำกัดสูงสุดในการใช้งาน เนื่องจากสัญญาอนุญาตรูปแบบนี้สามารถให้ผู้อื่นนำผลงานของคุณไปใช้ ตราบใดที่ผู้ใช้ให้เครดิต/อ้างอิงคุณในฐานะของผู้สร้างผลงาน และลิงก์กลับมายังคุณ แต่เขาไม่ได้รับสิทธิ์ในการนำผลงานของคุณไปใช้เพื่อการค้า และดัดแปลง ต่อเติม หรือแก้ไข ผลงานของคุณแต่อย่างใด

2. สัญญาอนุญาตประเภทแสดงที่มาไม่ใช้เพื่อการค้า และอนุญาตในแบบเดียวกัน (by-nc-sa)

สัญญาอนุญาตรูปแบบนี้อนุญาตให้ผู้อื่นนำผลงานของคุณมาดัดแปลง แก้ไข หรือต่อยอดผลงานของคุณ ตราบใดที่ผู้ใช้ให้เครดิต/อ้างอิงคุณในฐานะของผู้สร้างผลงาน และลิงก์กลับมายังคุณ และไม่ได้นำผลงานของคุณไปใช้เพื่อการค้า

3. สัญญาอนุญาตประเภทแสดงที่มา และไม่ใช้เพื่อการค้า (by-nc)

สัญญาอนุญาตรูปแบบนี้อนุญาตให้ผู้อื่นดัดแปลงแก้ไข หรือต่อยอดผลงานของคุณ และไม่จำเป็นต้องใช้สัญญาอนุญาตแบบเดียวกับคุณ ตราบใดที่ผู้ใช้ให้เครดิต/อ้างอิงคุณในฐานะของผู้สร้างผลงาน และลิงก์กลับมายังคุณ และไม่ได้นำผลงานของคุณไปใช้เพื่อการค้า

4. สัญญาอนุญาตประเภทแสดงที่มา และไม่แก้ไขต้นฉบับ (by-nd)

สัญญาอนุญาตรูปแบบนี้อนุญาตให้ผู้อื่นไปเผยแพร่ และสามารถนำไปใช้เพื่อการค้าได้ ตราบใดที่ผู้ใช้ให้เครดิต/อ้างอิงคุณในฐานะของผู้สร้างผลงาน และลิงก์กลับมายังคุณ และไม่ดัดแปลง ต่อเติม หรือแก้ไข ผลงานของคุณแต่อย่างใด

5. สัญญาอนุญาตประเภทแสดงที่มา และอนุญาตแบบเดียวกัน (by-sa)

สัญญาอนุญาตรูปแบบนี้อนุญาตให้ผู้อื่นดัดแปลง แก้ไข หรือต่อยอดผลงานของคุณ หรือนำไปใช้เพื่อการค้า ตราบใดที่ผู้ใช้ให้เครดิต/อ้างอิงคุณในฐานะของผู้สร้างผลงาน และลิงก์กลับมายังคุณ และใช้สัญญาอนุญาตแบบเดียวกันแบบเดียวกับคุณที่เป็นผู้สร้างงาน

6. สัญญาอนุญาตประเภทแสดงที่มา (by)

สัญญาอนุญาตประเภทนี้อนุญาตให้ผู้อื่นดัดแปลง และต่อยอดงานของคุณ ถึงแม้ว่าจะนำไปใช้เพื่อการค้า ตราบใดที่คนที่นำผลงานคุณไปใช้ให้เครดิต/อ้างอิงคุณในฐานะผู้สร้างงานต้นฉบับ

สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ ใน GotoKnow

เว็บไซต์ GotoKnow ให้ผู้ใช้งานทุกท่านได้เลือกสิทธิ์ของการเผยแพร่ผลงานของตน โดยมีชุดสัญญาอนุญาตให้ผู้ใช้งานเลือกทั้งหมด 8 รูปแบบ

1. สงวนสิทธิ์ทุกประการ

2. ไม่สงวนสิทธิ์ใดใด

3. ซีซี : แสดงที่มา (by)

4. ซีซี : แสดงที่มา-อนุญาตแบบเดียวกัน (by-sa)

5. ซีซี : แสดงที่มา-ไม่ดัดแปลง (by-nd)

6. ซีซี : แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า (by-nc)

7. ซีซี : แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-อนุญาตแบบเดียวกัน (by-nc-sa)

8. ซีซี : แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-ไม่ดัดแปลง (by-nc-nd)

บทลงโทษทางกฎหมาย

                ผู้ที่ทำผิดเงื่อนไขในสัญญาอนุญาต เจ้าของผลงานสามารถฟ้องร้องและบังคับผู้ทำผิดเงื่อนไขได้ตามกฎหมายลิขสิทธิ์คุ้มครอง อ่านเพิ่มเติมกฏหมายลิขสิทธิ์ http://www.tmd.go.th/documents/copyright.pdf

อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม